Մխիթարյան, թե՞ Սուչիչ.Կիվուն դեռ վերջնական որոշում չունի Հայաստանի հավաքականում Տիկնիզյանն այլ դեմք է ցույց տալիս. հունական մամուլի դիտարկումները Մարտնչող «բարեփոխիչների» կլանը հերթական սուտն ու կեղծիքն է տարածում Ամենակարեվորն է, որ երեք առաջնորդները կարողացան նստել մեկ սեղանի շուրջ Պատահական չէ, որ Պուտինն ի ցույց դրեց «միջուկային ճամպրուկը» Զատկից հետո ներկած ձուն մեզ պետք չէ․ Շարմազանովը՝ Փաշինյանին Թքե՛ք այդ մանդատների վրա, պահել եք որ ի՞նչ․ Հայկ Բաբուխանյան «Անհաջողության ջենթլմենները» կրկին հանձնվում են Նիկոլը փորձում է Մոսկվային համոզել, թե ինքը Հայաստանը ԵՄ կազմում տեսնում է 20 տարի անց Խոշոր վթար Վանաձորի գլխավոր ճանապարհին. Տեսանյութ

ԹՐԱՄՓԻ ՀԱՄԱՐ ՄՈՍԿՎԱՅԻ ՕԳՆՈՒԹՅՈՒՆՆ ԱՆՓՈԽԱՐԻՆԵԼԻ ԷՐ ՍՊԻՏԱԿ ՏՈՒՆ ՄՏՆԵԼՈՒ ՊԱՀԻՑ

Միջազգային

­Հե­տաք­րքիր տե­ղե­կութ­յուն փո­խան­ցեց ուկ­րաի­նա­կան դեռ խե­լա­միտ եւ միան­գա­մայն տե­ղե­կաց­ված աղբ­յուր­նե­րից մե­կը: Ըստ այդմ. «Զե­լենս­կու գրա­սեն­յա­կի եւ բ­րի­տա­նա­կան հե­տա­խու­զա­կան ծա­ռա­յութ­յուն­նե­րի հիմ­նա­կան խնդիրն է խա­փա­նել Թ­րամ­փի եւ Պու­տի­նի միջեւ գա­գաթ­ա­ժո­ղո­վը, ո­րը ակ­տի­վո­րեն պատ­րաստ­վում են ԱՄՆ-ն եւ Ռու­սաս­տա­նը։ Բան­կո­վան գի­տակ­ցում է Արեւ­մուտ­քում հա­րա­բե­րութ­յուն­նե­րի մո­դե­լի փո­փո­խութ­յան եւ հա­կաուկ­րաի­նա­կան հա­յացք­նե­րի ա­ճի հետ­եւան­քով ա­ռա­ջա­ցած խնդիր­նե­րը, եւ Թ­րամ­փի ու Պու­տի­նի միջեւ բա­նակ­ցութ­յուն­նե­րը միայն կամ­րապն­դեն այդ մի­տում­նե­րը»:

ՈՒԿՐԱԻՆԱՆ ԱՌԱՋԻՆ ՊԼԱՆՈՒՄ ՉԷ

­Միան­գա­մայն խել­քին մոտ են­թադ­րութ­յուն է: Ա­ռա­վել եւս, որ ա­մենե­ւին էլ ա­ռա­ջին ան­գա­մը չէ, որ խոս­վում է այն մա­սին, թե բրի­տա­նա­կան հե­տա­խու­զա­կան ծա­ռա­յութ­յու­նը, նաեւ ուկ­րաի­նա­ցի­նե­րի ա­մե­նաակ­տիվ օգ­նութ­յամբ, ա­մեն քայ­լի պատ­րաստ են՝ Պու­տի­նի եւ Թ­րամ­փի հան­դի­պու­մը ձա­խո­ղե­լու հա­մար: Ա­վե­լին, նույ­նիսկ կա տպա­վո­րութ­յուն, որ այդ հար­ցում ա­ռա­ջըն­թաց ու­նեն: Ել­նե­լով այն բա­նից, որ նախ՝ գո­նե տե­սա­նե­լի հար­թա­կում ռուս-ա­մե­րիկ­յան սկզբնա­կան բա­նակ­ցա­յին ակ­տի­վութ­յունն այդ­քան էլ չի նկատ­վում: Եվ գու­մա­րած դրան, Թ­րամ­փը պար­բե­րա­բար կոշտ հա­կա­ռու­սա­կան տո­նի է անց­նում՝ ան­գամ նոր պատ­ժա­մի­ջոց­նե­րով սպառ­նա­լով: Կան նաեւ այդ մա­սին ակ­նար­կող փաս­տեր: Նախ, ա­մե­րիկ­յան իշ­խա­նութ­յուն­նե­րի ա­մե­նա­վե­րին է­շե­լոն­նե­րից ե­կած հայ­տա­րա­րութ­յու­ննե­րը, թե՝ Վա­շինգ­տո­նը պատ­րաստ­վում է թող­նել ուկ­րաի­նա­կան խնդրի հետ կապ­ված միջ­նոր­դա­կան ա­ռա­քե­լութ­յու­նը: Նաեւ, որ Թ­րամ­փի վար­չա­կազմն ար­տո­նեց Ուկ­րաի­նա­յին ռազ­մա­կան մա­տա­կա­րա­րում­նե­րի նոր խմբա­քա­նա­կի հատ­կա­ցու­մը: Ճիշտ է, փոքր խմբա­քա­նա­կի եւ կո­մեր­ցիոն հի­մունք­նե­րով, բայց փաս­տը մնում է փաստ՝ ա­ռա­ջին ան­գամ ար­տո­նեց:

Այս ա­մե­նից, ի­հար­կե, կա­րող է տպա­վո­րութ­յուն ա­ռա­ջա­նալ, որ ուկ­րաի­նա­կան թե­մա­տի­կա­յով ռուս-ա­մե­րիկ­յան գոր­ծըն­թացն այդ­քան էլ հա­ջող ըն­թաց­քի մեջ չէ: Ա­րեւմտ­յան ո­րո­շա­կի լի­բե­րալ աղբ­յուր­ներ դրա բա­ցատ­րութ­յուն­ներն էլ ու­նեն. Թ­րամ­փը պա­հան­ջում է պա­տե­րազ­մը կանգ­նեց­նել ներ­կա ճա­կա­տա­յին գծով եւ այդ դիր­քե­րից բա­նակ­ցել, իսկ Պու­տի­նը ցան­կա­նում է ստա­նալ այն բո­լոր տա­րածք­նե­րը, ո­րոնք պաշ­տո­նա­պես նե­րառ­ված են ՌԴ Սահ­մա­նադ­րութ­յան մեջ, որ­պես ռու­սա­կան տա­րածք­ներ (Ղ­րի­մը եւ չորս ուկ­րաի­նա­կան եր­բեմ­նի մար­զերն ամ­բող­ջութ­յամբ), եւ ե­թե հա­մա­ձայ­նութ­յուն չլի­նի, ա­պա Թ­րամ­փը կա­րող է վե­րա­դառ­նալ բայ­դեն­յան եր­բեմ­նի կուր­սին: Սա­կայն այդ տպա­վո­րութ­յունն ի­րա­տե­սա­կան կլի­ներ, ե­թե ռուս-ուկ­րաի­նա­կան բա­նակ­ցութ­յուն­նե­րում Ուկ­րաի­նան լի­ներ միակ կամ գո­նե՝ թիվ 1 խնդի­րը: Բայց դա այդ­պես չէ, էլ չա­սած, որ Թ­րամ­փի հա­մար, խո­շոր հաշ­վով, գործ­նա­կա­նում էա­կան չէ, թե ա­պա­գա ռուս-ուկ­րաի­նա­կան սահ­մա­նը կանց­նի ՌԴ-ին ան­ցած չորս մար­զե­րի նախ­կին վար­չա­կան սահ­ման­նե­րո՞վ, թե մի քա­նի կլիո­մետր այս կամ այն կողմ: Ա­վե­լին, դա նաեւ Ռու­սաս­տա­նի հա­մար էա­կան չէ, ո­րի ան­ծայր տա­րածք­նե­րի մեջ այդ մի քա­նի կի­լո­մետ­րը չի էլ նշմար­վում: Այ­սինքն, ե­թե Լոն­դոնն ու Կիե­ւը հենց այդ մի քա­նի կի­լո­մետ­րի հիմ­քով են ցան­կա­նում ձա­խո­ղել Պու­տին-Թ­րամփ սպաս­վող գա­գա­թա­ժո­ղո­վը, ա­պա դա ան­լուրջ կլի­ներ:

­Բայց նաեւ կրկնենք. ռուս-ա­մե­րիկ­յան գոր­ծըն­թաց­նե­րի հետ կապ­ված ո­րո­շա­կի պա­սի­վութ­յուն ի­րոք նկատ­վում է: Ա­վե­լին, կա­յին ռեալ խո­սակ­ցութ­յուն­ներ, որ այդ գա­գա­թա­ժո­ղո­վը կա­րող է տե­ղի ու­նե­նալ մա­յի­սի կե­սե­րին՝ Մեր­ձա­վոր Ա­րե­ւելք Թ­րամ­փի այ­ցին զու­գա­հեռ, մինչ­դեռ օ­րերս Թ­րամ­փը քիչ հա­վա­նա­կան հա­մա­րեց դա: Եվ ե­թե այս նոր, չա­սենք ի­րա­վի­ճա­կի, այլ՝ մթնո­լոր­տի պատ­ճա­ռը հի­շա­տակ­ված մի քա­նի կի­լո­մետ­րը չէ, ու­րեմն ի՞նչն է: Եվ սա հռե­տո­րա­կան հար­ցում չէ, հաշ­վի առ­նե­լով, թե աշ­խար­հի մասշ­տա­բով ինչ­քան շատ բան է կախ­ված ռուս-ա­մե­րիկ­յան այս գոր­ծըն­թաց­նե­րից, այդ թվում՝ Թ­րամփ-­Պու­տին գա­գա­թա­ժո­ղո­վից:

ԻՐԱՆ-ԱՄՆ

Այս­պի­սով, ի՞նչ է պետք Թ­րամ­փին՝ Մոսկ­վա­յի հետ այդ գոր­ծըն­թա­ցում: Նախ, Ռու­սաս­տա­նի հետ, ո­րին ա­մե­նե­ւին էլ թիվ 1 թշնա­մի չի հա­մա­րում, հա­րա­բե­րութ­յուն­նե­րի կա­յու­նա­ցում: Ի­մաս­տը շատ պարզ է. 5-6 հա­զար մի­ջու­կա­յին մար­տագլ­խիկ եւ հսկա­յական ռե­սուր­սա­յին բա­զա ու­նե­ցող Ռու­սաս­տա­նի հետ, ի­հար­կե, ա­վե­լի ձեռտ­նու է հա­մա­գոր­ծակ­ցել, այլ ոչ թե՝ պա­տե­րազ­մել: Երկ­րոր­դը. Թ­րամ­փին պետք է նաեւ կա­յու­նութ­յուն Մեր­ձա­վոր Ա­րե­ւել­քում, այն է՝ Ի­րա­նի հետ հա­րա­բե­րութ­յուն­նե­րի կա­յու­նա­ցում, եւ այս­տեղ նույն­պես կա Ռու­սաս­տա­նի օգ­նութ­յան կա­րի­քը: Դ­րա­նում Թ­րամփն օ­րերս եւս մեկ ան­գամ պետք է որ հա­մոզ­վեր, ել­նե­լով իս­րա­յել­յան Բեն Հու­րիոն օ­դա­նա­վա­կա­յա­նին հու­սիթ­նե­րի հասց­րած` աղ­մուկ հա­նած հար­վա­ծի պատ­մութ­յու­նից: Պատ­ճա­ռը հե­տեւ­յալն է. փոր­ձա­գետ­ները հաս­տա­տում են, որ հար­վա­ծը հասց­վել է կա­ռա­վար­վող հի­պեր­ձայ­նա­յին բա­լիս­տիկ հրթի­ռի մի­ջո­ցով: Ա­վե­լին, որ խոս­քը «Խեյ­բար Շե­կան-2» հրթի­ռի մա­սին է, ո­րի փոր­ձար­կում­ներն Ի­րանն ա­վար­տել է միայն ան­ցած տա­րի: Այ­սինքն, թեեւ իս­րա­յել­յան եւ ա­մե­րիկ­յան լա­վա­գույն ՀՕՊ հա­մա­կար­գե­րը (Իս­րա­յե­լը նա­խորդ հար­ված­նե­րից հե­տո նաեւ հայ­տա­րա­րել էր ՀՕՊ-ի ամ­բող­ջա­կան ար­դիա­կա­նաց­ման մա­սին) փոր­ձե­ցին կա­սեց­նել, բայց ան­հա­ջող։ Ու սա ըն­դա­մե­նը ապ­տակ չէ իս­րա­յել­ա-ա­մե­րիկ­յան գո­վա­բան­ված ռազ­մաարդ­յու­նա­բե­րա­կան հա­մա­լի­րին։ Սա փաս­տի ար­ձա­նագ­րում է` Ի­րանն ու­նի հրթիռ­ներ, ո­րոնց դեմ Իս­րա­յելն ու ԱՄՆ-ն­ ան­զոր են: Ա­վե­լին, նա­խօ­րեին ներ­կա­յաց­վեց ա­վե­լի նոր հրթիռ, ո­րը նա­խա­տես­ված է ա­վիա­կիր­նե­րի դեմ կի­րա­ռել: Ու ե­թե այդ հրթիռ­նե­րը «պա­տա­հա­բար» նաեւ մի­ջու­կա­յին մար­տագլ­խիկ ստա­նան… կարճ ա­սած, Ի­րա­նի հետ եւս ա­վե­լի լավ է հա­մա­գոր­ծակ­ցել, քան՝ պա­տե­րազ­մել: Իսկ դրան հնա­րա­վոր է հաս­նել միայն Մոսկ­վա­յի միջ­նոր­դութ­յամբ: 

ՉԻՆԱՍՏԱՆ-ԱՄՆ

­Սա­կայն Բեն Հու­րիոն օ­դա­նա­վա­կա­յա­նին հասց­ված հար­վա­ծի պատ­մութ­յու­նը մեկ այլ շերտ եւս ու­նի: Բո­լորն են հաս­կա­նում, որ ե­թե ա­մե­րիկ­յան ա­մե­նա­ժա­մա­նա­կա­կից ՀՕՊ հա­մա­կար­գերն ան­զոր ե­ղան ի­րա­նա­կան հրթի­ռի դեմ, ու­րեմն չի­նա­կան, ա­ռա­վել եւս` ռու­սա­կան հրթիռ­նե­րի դեմ պար­զա­պես շան­սեր չու­նեն: Եվ սա ա­ռաջ է բե­րում գլո­բալ մի­ջու­կա­յին բա­լան­սի միան­գա­մայն այլ ֆոն:

Այ­սինքն, որ­քան էլ պտտվի վար­կա­ծը, թե հենց Չի­նաս­տանն է Թ­րամ­փի թիվ 1 թշնա­մին, բայց մեկ է, այդ թշնա­մութ­յա­նը «տաք» տեսք տա­լու վերջ­նարդ­յուն­քը կա­րող է դառ­նալ մի­ջու­կա­յին ձմե­ռը: Բա­խու­մը տնտե­սա­կան դաշ­տում ծա­վա­լե­լու փորձ էլ Թ­րամփն ի­րա­կա­նաց­րեց՝ մաք­սա­տուր­քա­յին պա­տե­րազ­մի տես­քով: Բայց շատ ա­րագ էլ Վա­շինգ­տո­նում հաս­կա­ցան, որ դա հենց ԱՄՆ-ի հա­մար է դառ­նում պար­տութ­յուն: Այ­սինքն, որ կո­րուստ­ներ այդ պա­տե­րազ­մից, ի­հար­կե, կրում է նաեւ Չի­նաս­տա­նը: Բայց ԱՄՆ-ի կո­րուստ­ներն ան­հա­մե­մատ ա­վե­լի մեծ են: Իսկ 36 տրի­լիոն դո­լար­ն ան­ցած պե­տա­կան պարտ­քի, ե­կա­մուտ­նե­րի կե­սին մո­տե­ցող բյու­ջե­տա­յին դե­ֆի­ցի­տի, չի­նա­կա­նին էա­պես զի­ջող տնտե­սա­կան ա­ճի, դո­լա­րի հե­ղի­նա­կութ­յան լուրջ անկ­ման եւ մի շարք այլ նմա­նա­տիպ գոր­ծոն­նե­րի պա­րա­գա­յում եր­կա­րա­ժամ­կետ տնտե­սա­կան պա­տե­րազ­մը կա­րող է ԱՄՆ-ի հա­մար նաեւ մա­հա­ցու դառ­նալ:

Այ­սինքն, ակն­հայ­տո­րեն նաեւ Չի­նաս­տա­նի հետ գո­նե այս պա­հին պա­տե­րազ­մը, ո´չ «տաք» եւ ո´չ­ էլ՝ տնտե­սա­կան ի­մաս­տով Թ­րամ­փին ա­մե­նե­ւին էլ պետք չէ, եւ պետք է պայ­մա­նա­վոր­վել: Եվ այս դեպ­քում եւս լա­վա­գույն միջ­նոր­դը Մոսկ­վան կա­րող է լի­նել: Եվ այս ընդ­հան­րա­կան ֆո­նը մեկ բան է նշա­նա­կում՝ Թ­րամ­փի հա­մար Մոսկ­վա­յի օգ­նութ­յու­նը ոչ թե պար­զա­պես դառ­նում է ան­փո­խա­րի­նե­լի, այլ ան­փո­խա­րի­նե­լի էր ի սկզբա­նե Ս­պի­տակ տուն ոտք դնե­լու պա­հից:

ՆԱԽԱԳԱՀ ՍԻԻ ՄՈՍԿՈՎՅԱՆ ԱՅՑԸ

Այս­պի­սով, Սի Ց­զին­պի­նը ե­ռօր­յա այ­ցով գա­լիս է Մոսկ­վա: Պաշ­տո­նա­պես նպա­տա­կը` մա­յի­սի 9-ի տո­նա­կա­տա­րութ­յուն­նե­րին մաս­նակ­ցելն է, ո­րը ինք­նին շատ լուրջ ազ­դակ է: Բայց նաեւ ա­սել, որ հա­նուն միայն այդ ազ­դա­կի է նա­խա­գահ Սին ե­րեք օր գտնվե­լու Մոսկ­վա­յում, միամ­տութ­յուն կլի­ներ:

Այս­պես, միան­գա­մայն տե­ղե­կաց­ված աղբ­յուրն օ­րերս այդ կա­պակ­ցութ­յամբ հու­շեց. «Մեր տե­ղե­կութ­յուն­նե­րով՝ Չի­նաս­տա­նի ղե­կա­վար Սի Ց­զին­պի­նի մա­յի­սի 9-ին Մոսկ­վա այ­ցը բա­նակ­ցա­յին բնույթ է կրում։ Չի­նաս­տա­նի ա­ռաջ­նոր­դը Մոսկ­վա է թռչում՝ շատ կար­եւոր, կա­րե­լի է ա­սել` ստրա­տե­գիա­կան նշա­նա­կութ­յան ա­ռա­ջարկ­նե­րով»:

Ո­րոշ վեր­լու­ծա­կան աղբ­յուր­ներ հենց դրա­նով են փոր­ձում բա­ցատ­րել Մոսկ­վա­յի նկատ­մամբ Վա­շինգ­տո­նի ո­րո­շա­կի կոշ­տա­ցում­նե­րը. «Պատ­ճա­ռը Սի Ց­զին­պի­նի Մոսկ­վա ժա­մա­նումն ու ա­պա­գա բա­նակ­ցութ­յուն­ներն են։ Վա­շինգ­տո­նը հրա­պա­րա­կա­յին ազ­դան­շան է հղում Կ­րեմ­լին»: Բայց ին­չի՞ հա­մար, հստակ բա­ցատ­րութ­յուն չկա: Դժ­վար թե Թ­րամփն ի­րոք մտա­ծում է, թե կկա­րո­ղա­նա հաս­նել նրան, որ Մոսկ­վան գո­նե չե­զո­քութ­յուն կպա­հի Վա­շինգ­տո­նի եւ Պե­կի­նի հա­կա­մար­տութ­յու­նում: Ընդ­հա­կա­ռա­կը, Թ­րամ­փին ոչ թե Պու­տի­նի չե­զո­քութ­յունն է պետք, այլ՝ միջ­նոր­դութ­յու­նը: Այլ բան, որ այդ միջ­նոր­դութ­յունն իր գինն ու­նի, եւ այն, որ Թ­րամ­փը հան­կարծ սկսեց խո­սել, թե ռուս­նե­րը կա­րող են ամ­բող­ջա­կան վե­րահս­կո­ղութ­յան տակ վերց­նեն Ուկ­րաի­նան, թե­րեւս պա­տա­հա­կան ազ­դակ չէր:

Ի­րա­կա­նում Մոսկ­վա­յին, որ­պես լա­վա­գույն տար­բե­րակ, ուկ­րաի­նա­կան հար­ցով հենց դա է պետք՝ ԱՄՆ-ն­ ամ­բող­ջո­վին դուրս գա խա­ղից, բայց նաեւ շա­րու­նա­կի բա­նակ­ցութ­յուն­նե­րը` զուտ ռուս-ա­մե­րիկ­յան հա­րա­բե­րութ­յու­ննե­րի հետ կապ­ված: Եվ ե­թե Թ­րամփն այդ­քան ու­նի Մոսկ­վա­յի կա­րի­քը, ա­պա վեր­ջինս, ի­հար­կե, կցան­կա­նա գնալ լա­վա­գույն տար­բե­րա­կին: Ընդ ո­րում, ե­թե ա­մե­րի­կա­ցի­նե­րը հա­մա­ձայն­են Կ­րեմ­լի պայ­ման­նե­րին եւ ամ­բող­ջութ­յամբ դուրս գան ուկ­րաի­նա­կան ճգնա­ժա­մից, ա­պա Թ­րամփն ար­դեն նպա­տակ­նե­րին մա­սամբ հա­սել է։ Նա գրե­թե ստա­ցել է իր ռե­սուրս­նե­րի գոր­ծար­քը, ո­րը նրան ո­րոշ հաղ­թաթղ­թեր է տա­լիս նույ­նիսկ Կի­եւի կա­պի­տուլ­յա­ցիա­յի դեպ­քում։ Այս փաս­տա­թուղ­թը «ի­րա­վունք կտա» Թ­րամ­փին բա­նակ­ցել` Ռու­սաս­տա­նի Դաշ­նութ­յու­նից հնա­րա­վո­րինս մեծ զի­ջում­ներ ստա­նալ, երբ Ուկ­րաի­նան բա­ժան­վի/կտրվի:

Ա­ռա­վել եւս, ե­թե նա­խա­գահ Սին էլ իր «ստրա­տե­գիա­կան նշա­նա­կութ­յան ա­ռա­ջարկ­ներն» ու­նի, ա­պա դա ար­դեն հու­շում է, որ Չի­նաս­տա­նը պատ­րաստ է Մոսկ­վա­յի միջ­նոր­դութ­յամբ բա­նակ­ցել ԱՄՆ-ի հետ: Եվ ե­թե ԱՄՆ-ն­ էլ գո­նե Թ­րամ­փի հա­տուկ ներ­կա­յա­ցու­ցիչ Ո­ւիտ­կո­ֆի մա­կար­դա­կով ներ­կա­յաց­ված լի­նի Մոսկ­վա­յում, ա­պա դա կա­րող է նշա­նա­կել մեծ պայ­մա­նա­վոր­վա­ծութ­յու­նն­երից «հինգ պա­կաս» վի­ճակ:

Հավանեցի՞ր հոդվածը, կիսվիր ընկերներիդ հետ