«Իրավունք» թերթի տպագիր համարներ

Վաղ հայտնաբերումը կարող է կյանք արժենալ. հոկտեմբերը՝ կրծքագեղձի քաղցկեղի դեմ պայքարի ամիս

Առողջապահական
Ամբողջ աշխարհում հոկտեմբերը կրծքագեղձի քաղցկեղի դեմ պայքարի ամիս է: Բժշկական օրացույցում այն վարդագույնով է առանձնանում:
Սա ևս մեկ առիթ է տեղեկացնելու հիվանդության մասին՝ նպաստելով վաղ հայտնաբերմանը և կանխարգելմանը:
«Միքայելյան» համալսարանական հիվանդանոցի Օնկոլոգիայի կլինիկայի ղեկավար, ԵՊԲՀ օնկոլոգիայի ամբիոնի դասախոս Լիլիթ Հարությունյանը նշում է, որ Հայաստանում քաղցկեղը մահացության երկրորդ պատճառն է՝ կազմելով արձանագրված մահերի 21%-ը: Իսկ կրծքագեղձի քաղցկեղը կանանց մոտ չարորակ նորագոյացությունների խմբում զբաղեցնում է առաջին տեղը:
Յուրաքանչյուր տարի մեր երկրում արձանագրվում է կրծքագեղձի քաղցկեղով 1000-ից ավել դեպք, որոնց թիվը տարեցտարի աճում է։ Ռիսկի խմբում 50-60 տարեկան կանայք են, սակայն այն կարող է հանդիպել նաև երիտասարդների մոտ։
Կրծքագեղձի քաղցկեղի առաջացման պատճառները բազմազան են՝ ընտանեկան նախատրամադրվածությունը, վաղ առաջին դաշտանը, ուշ դաշտանադադարը, ծննդաբերության բացակայությունը, կրծքով չկերակրելը, ճարպակալումը, նստակյաց կյանքը, էստրոգեն-պրոգեստերոնային հորմոնալ պրեպարատների ընդունումը, մանկական կամ երիտասարդ տարիքում կրծքավանդակի շրջանում ճառագայթային թերապիայի ընդունումը (օրինակ լիմֆոմաների բուժման ընթացքում), վնասակար սովորույթները (ալկոհոլ, ծխախոտ):
Կրծքագեղձի քաղցկեղը վաղ հայտնաբերելու նպատակով անհրաժեշտ է պարբերաբար կատարել ինքնազննում և բժշկական զննման գնալ. բարձր ռիսկի կանանց խորհուրդ է տրվում սկսել մամոգրաֆիկ քննությունները 40 տ-ից, իսկ սոնոգրաֆիան` սկսած 30տ-ից, ստանդարտ ռիսկի դեպքում` 45 տ-ից։
Այժմ կրծքագեղձի քաղցկեղի սքրինինգի մեջ աստիճանաբար ավելի նշանակալի է դառնում ՄՌՏ-ի կիրառումը, որն, ի տարբերություն մամոգրաֆիայի, չունի ճառագայթային ծանրաբեռնվածություն։
Կրծքագեղձի քաղցկեղի բուժումը կարող է շատ արդյունավետ լինել հայտնաբերման վաղ փուլում, իսկ ուշ հայտնաբերման դեպքում բուժումն ավելի բարդ ու բազմաշերտ տեսք է ստանում՝ միևնույն ժամանակ նվազեցնելով ապաքինման հնարավորությունը:
Բուժման ընթացքում զուգակցվում են վիրահատական, դեղամիջոցներով և ճառագայթային մեթոդները՝ կախված հիվանդության տեսակից և փուլից։
Հարգելի կանայք, գնահատե´ք ձեր առողջությունը և հիշեք, որ վաղ հայտնաբերումը կարող է կյանք արժենալ:
Նոյեմբերի 9-ի հայտարարության կատարման դեպքում Արցախը կունենայինք, ԹՐԻՓՓ-ն էլ չէր լինի․ Հայկ Բաբուխանյան ՈՒՂԻՂ. Համախմբվում են որ ի՞նչ անեն․ Հայկ Բաբուխանյան ՈՒՂԻՂ․ Ինչու իրար ծեծեցին ուժեղներն ու դուխովները․ Հայկ Բաբուխանյան Նեոնացիզմի փաստաբան «կատակասեր» Սարիկը ՇՆՈՐՀԱՎՈՐԱՆՔ Տեղի ունեցավ ՍԻՄ կուսակցության 29-րդ համաժողովը ՑԱՎԱԿՑԱԿԱՆ ՈՒՂԻՂ․ Ի՞նչ ճանճ է կծել Նիկոլին․ Հայկ Բաբուխանյան Նիկոլի Արցախից հրաժարվելը տեղի ունեցավ Եվրամիության , հատկապես Ֆրանսիայի, ճնշման ներքո Ամենագաղափարական ընդդիմությունը մենք ենք․ Հայկ Բաբուխանյան ՈՒՂԻՂ. Նիկոլը յավաշ֊յավաշ ու կհանձնի Հայաստանը. Հայկ Բաբուխանյան Սա պատերազմ է հայ հավատացյալ ժողովրդի դեմ․ Հայկ Բաբուխանյան Քոչարյանական դաշինքը ոտնահարում է ոչ միայն Ղրիմի, այլեւ Արցախի իրավունքը Սրանից ավել էլ ի՞նչ անեն, հոգևորականներին կախե՞ն ծառից, գնդակահարե՞ն նրանց․ Հայկ Բաբուխանյան Ժողովուրդ ջան, մեր երկիրը մազից է կախված, եկեք փորձենք փրկել․ Հայկ Բաբուխանյան Ժողովուրդը պետք է որոշի՝ ուզում է մնալ ԵԱՏՄ-ում, թե՞ գնալ Եվրամիություն․ Բաբուխանյան Եթե Փաշինյանը դավաճանա, ինչի՞ եք իր հետ նույն սեղանի շուրջ նստում․ Բաբուխանյան (տեսանյութ) ՀՀ-ում ստորագրահավաք է սկսվել արտաքին քաղաքական հարցով հանրաքվե անցկացնելու համար Պաշտպանենք Անկախության հռչակագրի յուրաքանչյուր տառը․ Հայկ Բաբուխանյանի կոչը կուսակցություններին Ինչ նոր իրական ընդդիմություն է ձեւավորվում ԱԺ-ից դուրս․ Բաբուխանյանը փակագծեր է բացում Հայաստանի ապագան որոշվելու է ոչ թէ ԱԺ-ում, այլ հանրաքվեով. Հայկ Բաբուխանյան Ուղիղ. Նիկոլը նորից ստացավ իր երազած ընդդիմությունը. Հայկ Բաբուխանյան ՈՒՂԻՂ. Ընդդիմության մանդատապաշտությունը Ծառուկյանին հետապնդելու ժամանա՞կ է բռնում․ Բաբուխանյան Ընտրության արդյունքները Փաշինյանի հետ պայմանավորվածության հետևանք է, կամ էլ՝ անգրագիտության ՈՒՂԻՂ. Առանց փողոցային պայքարի` ՍԴ դիմելը Նիկոլի օգտին էր. Հայկ Բաբուխանյան