«Եթե ամեն մարդ իր գործի վարպետը  լինի, երկիրը երկրի նման կլինի, ազգն էլ մարդավայել կապրի». ՍԱՄՎԵԼ ԱՌԱՔԵԼՅԱՆ(ՆԻԿՈ)

«Իրավունքը» զրուցել է արվեստի բնագավառում վաստակաշատ գյումրեցի, կինոյի եւ թատրոնի դերասան ՍԱՄՎԵԼ ԱՌԱՔԵԼՅԱՆԻ (ՆԻԿՈՅԻ) հետ:

— Տեսնելով այն վերաբերմունքը, որ կա այսօր մշակույթի գործչի նկատմամբ՝ չե՞ք փոշմանել, որ դարձել եք դերասան:

— Ոչ… Ես սիրով եւ պատասխանատվությամբ եմ մոտենում իմ գործին: Կապ չունի դերս մեծ է, փոքր է, խոսք ունեմ, թե՝ չունեմ: Օրինակ՝ «Մոսկովյան արձակուրդներ» ներկայացման մեջ փոքր տեսարան կա, որտեղ օդանավակայանում հարբած ուղեւոր եմ խաղում: Այդտեղ խոսքեր չունեմ եւ խաղում եմ ընդամենը 15 րոպե: Բայց հանդիսատեսը ոնց էր ծափ տալիս, դիմավորում ու ճանապարհում ինձ: Աշխատել եմ ուր էլ լինի, իմ սիրելի գործով զբաղվել: Չորս տարի ապրել եմ ԱՄՆ-ում եւ այնտեղ նկարել եմ «Վագր» երգիծական ֆիլմը: Հայաստանում մասնակցել եմ «Ֆայտոն Ալեք» հումորի եւ երգիծանքի փառատոնին: Արժանացել եմ Գրան պրի «Ոսկե սկավառակի»՝ լավագույն հումորի համար: Մասնակցել եմ Պոլոզ Մուկուչի 120-ամյակին նվիրված փառատոնին եւ ստացել եմ Գրան պրի՝ Պոլոզ Մուկուչ Ոսկե արձանիկ: Այս տարի փետրվարի 4-ին ԱՄՆ-ում՝ «Մեկ ազգ կառուցենք միասին» անվանակարգում պարգեւատրվեցի մեդալով:

— Ձեր գործունեության հետ կապված՝ ի՞նչ հումորային դեպք կպատմեք:

— Նկարահանվում եմ մի աղքատիկ մարդու կերպարում, ով ամեն օր գալիս է մարդկանց դուռը թակում եւ հաց է խնդրում: Ես հեռվից պետք է գամ՝ 150 մետր ճանապարհ անցնեմ, որտեղ սեփական տներ են ու նեղ փողոցներ: Աջ եւ ձախ դարպասներից մտնեմ, հաց ուզեմ՝ գրիմ արված պատառոտված հագուստով: Առաջին երկու դուբլի ժամանակ մի կին միշտ ասում էր՝ չկա հաց, ռադ եղիր, դարպասներից ներս չմտնես, թե չէ շանս բաց կթողնեմ վրադ: Երրորդ դուբլին նորից գնացի, ասացի՝ աղաչում եմ մի կտոր հաց տվեք, սոված եմ: Այս կինը բարկացավ, բղավեց, շանն արձակեց վրաս հերիք չէր, քարով էլ ուզում էր խփել: Մեկ էլ աղջիկը տան դուռը բացեց ու մորը բղավեց՝ չխփես նա մեր դերասան Նիկոն է, մեզ ուրախություն պարգեւողն է՝ այն էլ այն մութ ու ցուրտ տարիներին:

Մի անգամ էլ Արտաշես Ալեքսանյանի «Ֆայտոն Ալեք» ֆիլմի համար նկարահանվում ենք գերեզմանատանը: Առաջին դուբլը լավ անցավ: Երկրոդ դուբլի ժամանակ գերեզման հանգուցյալի բերեցին, մեր կողքով անցնում էին: Մեզ տեսան, պաուզա տվեցին, մի փոքր շունչ քաշեցին ու ասացին՝ մեր սիրելի դերասանն է ու անցան…

Անցած տարի սեպտեմբեր ամսին մեր «Մտորումներ» թատրոնի գեղարվեստական  ղեկավար Հովհաննես Հովհաննիսյանը կանչեց ինձ եւ առաջարկեց «Մայլից մայլա» ներկայացման մեջ  խաղալ: Ինտերակտիվ ներկայացում է: Հանդիսատեսը քեզնից մի մետր հեռավորության վրա է նստած եւ կեղծ խաղ չի սիրում: Ինչքան խաղացել ենք, բոլոր տոմսերը վաճառված է եղել, ու դահլիճը լիքն է եղել: Հատկապես Երեւանից են շատ գալիս այդ ներկայացումը դիտելու: Հիշում եմ՝ մի անգամ կնոջս էի տարել դիտելու: Ներկայացման ժամանակ 4 շիշ օղի ենք խմում: Բայց իրականում շշերի մեջ ջուր էր լցված: Կնոջս կողքին մի կին է նստած լինում, չգիտի, որ կինս է, ասում է՝ վախ լուսս քոռանա, սրա կնիկն այսօր քաշելիք ունի, ոտքի վրա չի կարող կանգնել: Առանց զակուսկի՝ խմեց ու խմեց…Կինս նրան բացատրել էր, որ շշերի մեջ ջուր է: Բայց նա չհավատաց եւ ներկայացման վերջում եկավ ու հոտ քաշեց եւ ինձ համբուրեց՝ ասելով. «Նիկո ջան, քա տղա, էտ ինչ լավ կխաղաս, ջուր խմիր, հարբեցիր… Արի նկարվենք» ու ծիծաղում էր:

— Պարոն Առաքելյան, կյանքի դժվարություններին  է՞լ եք հումորով մոտենում:

— Կյանքի դժվարություններին հումորով  չեմ մոտենում: Ես էլ եմ մարդ՝ միս ու արյունից: Երեւի լսած կլինեք այս երգը՝ հարուստները պոեզ նստած Թիֆլիս գնացին, աղքատները պատերի տակ նստած մնացին:

— Նկարահանվել եք նաեւ «Չարաբաստիկ ճամպրուկ, կամ Տաքսի-տաքսի» տրագիկոմեդիայի մեջ, որտեղ  իմպրովիզներ եք արել: Կարպ Խաչվանքյանից հետո՝ համարձակ քայլ չէ՞ր Ձեր կողմից Կնյազի կերպարում հանդես գալը:

— Ես դեռ ԱՄՆ-ում ապրած տարիներին մտածում էի նկարահանել մի ֆիլմ՝ մեր շատ սովորական, մաքուր ու անկեղծ գյումրեցու մասին: Ներկայացման բեմադրող ռեժիսորը Սուսաննա Բաղդասարյանն է, իսկ ես հեռուստատարբերակի բեմադրող ռեժիսորն եմ եւ սցենարի հեղինակը: Շատ մեծ պատասխանատվություն էր վարպետից հետո լեգենդ դարձած «Տաքսի-տաքսին» բեմ հանել: Երեւանում շատ են փորձել դա անել, բայց տապալվել են եւ հաջողություն չեն ունեցել: Միակ մարդը ես եմ, որ համարձակության գնացի՝ այդ ներկայացումը բեմ հանեցի ու արժանացա հանդիսատեսի ծափերին:

— Ներկայացումը երկրաշարժի մասին է: Դրանք Ձեր կյանքում ապրվա՞ծ պահեր են:

— Այո, ներկայացումս նվիրված է երկրաշարժին: Սցենարում կան շատ բաներ, որ իրական կյանքում ինձ հետ կատարվել են: 1988 թվականի չարաբաստիկ երկրաշարժը, որ եղավ, այդ ժամանակ տարեմուտին նվիրված ներկայացման փորձերին էինք մասնակցում… Ներկայացումը մաքուր ու անկեղծ մի մարդու մասին է, ով սիրում է իր կնոջն ու երեխաներին: Տունը փլվել է, տեղափոխվել է Երեւան ու ապրում են զոքանչի տանը: Բայց սիրում ու կարոտում է իր հողն ու ջուրը: Երազի մեջ միշտ տեսնում է երկրաշարժը: Գյումրու իր տունը: Երազում է տղային ամուսնացնել Գյումրու եկեղեցում ու ֆայտոն նստած գնան Արփաչայ:

— Այս տարի դեկտեմբերի 7-ին լրանում է  երկրաշարժի ողբերգության 35-տարին: Կա՞ն նոր մտահղացումներ:  

— Այո, այս տարի լրանում է 1988թ. դեկտեմբերի 7-ի  երկրաշարժի 35 տարին: Որոշել եմ այդ ներկայացումը նորից վերաբեմադրել:

— Ներկա պահին ի՞նչ ստեղծագործական գործունեությամբ  եք զբաղված:

— Հիմնականում նկարվում եմ գեղարվեստական ֆիլմերում: Այս տարի մի շատ հետաքրքիր ֆիլմում նկարահանվելու առաջարկ եմ ստացել: Սցենարը շատ եմ հավանել: Գլխավոր դերերից մեկը ես եմ խաղում: Թատրոնում նոր դեր չեմ ստացել: Խաղում եմ այն ներկայացումների մեջ, որտեղ խաղացել եմ: Երկու մոնո ներկայացման առաջարկ եմ ստացել: Բեմադրիչներն ուզում են, որ ես խաղամ, սպասում են ֆինանսին: Շնորհակալ եմ Աստծուն, որ դարձա դերասան: Ես շատ եմ սիրում իմ քաղաքը, ժողովրդին եւ հանդիսատեսին:

— Այսօր ապրում ենք դժվար ժամանակներ՝ Արցախը գտնվում է շրջափակման մեջ: Այս հարցի վերաբերյալ ինչպիսի՞ն է Ձեր վերաբերմունքը:

— Ես սիրում եմ Արցախը: 8 անգամ բարեգործական ներկայացումներով այնտեղ եղել ենք: Չտեսնված աղ ու հացով ժողովուրդ են: Պարզվեց՝ Արցախում էլ են լավ ճանաչում գյումրեցի արտիստ Նիկոյին: Բոլորից շատ Շուշին սիրեցի՝ իր գեղեցիկ ճարտարապետական կառույցներով, գեղեցիկ տներով ու մաքուր փողոցներով: Հազար ողորմի մեր անցավորներին, ծնողներին: Թող բարին լինի նրանց հիշողներին: Լուսահոգի տատս միշտ ասում էր՝ ձեռքդ եթե բաց է, մատներդ մեկ առ մեկ թշնամիդ կկոտրի: Բայց երբ ձեռքդ փակ է, արդեն բռունցք է: Թշնամիդ չի համարձակվի մոտենա եւ կփախչի: Չգիտեմ՝ ով ինչպես է մտածում, բայց ես գտնում եմ, որ Աստված ամեն բան իր տեղը կդնի: Միայն պետք է հավատալ Աստծուն: Եթե ամեն մարդ իր գործի վարպետը լինի եւ իր գործը սիրով անի, այն ժամանակ երկիրը երկրի նման կլինի, ազգն էլ մարդավայել կապրի: Երկրաշարժից հետո կորցնելով ամեն բան՝ մարդկանց մեջ սեր, հարգանք, կարեկցանք կար միմյանց նկատմամբ: Մեկը մյուսին օգնելու ձեռք էր մեկնում: Հիմա սերը մեր մեջ պակասել է: Երբ արթնանա մեր մեջ սերը, ու նորից սկսենք գնահատել մեր մեծերի անցած ճանապարհը, թե նրանք ինչեր են արել երկրի, քաղաքի համար, միայն այդ ժամանակ ամեն բան լավ կլինի:

ՆՈՒՆԵ ԶԱՔԱՐՅԱՆ