Քանի չկա «երկրորդ ճակատ», Ալիեւը խաղաղապահների հետ ուղիղ բախման չի գնա

Ի­հար­կե, այն ի­րո­ղու­թյու­ննե­րը, ո­րոնք ստեղծ­վում են Մեր­ձա­վոր Ա­րե­ւել­քում (Տե´ս նաեւ https://iravunk.com/?p=250881&l=am), ա­մե­նա­ուղ­ղա­կի ազ­դե­ցու­թունն ու­նեն նա­եւ Հա­յաս­տան-Արցախ-Ադրբե­ջան ուղ­ղու­թյան վրա:

Օ­րերս ու­շագ­րավ հայ­տա­րա­րու­թյամբ հան­դես ե­կավ Ադր­բե­ջա­նում Իս­րա­յե­լի դես­պանը. «Մենք չենք վա­րա­նի ա­նել հնա­րա­վո­րը՝ հնա­րա­վոր սպառ­նա­լիք­նե­րի դեպ­քում Ադր­բե­ջա­նի հզո­րաց­ման հա­մար: Մենք ամ­բողջ ու­ժով ա­ջակ­ցում ենք Ադր­բե­ջա­նին»:

Սա տրա­մա­բա­նու­թյուն ու­նի. Իս­րա­յե­լը դեռ չի շտա­պում օ­րա­կար­գից հա­նել Ադր­բե­ջա­նի տա­րած­քը Ի­րա­նի դեմ պլաց­դարմ դարձ­նե­լու ծրագ­րե­րը: Բայց նե­րիս­րա­յե­լյան ներ­կա ի­րո­ղու­թյուն­նե­րի պա­րա­գա­յում, երբ ի­րար մեջ չեն կա­րո­ղա­նում լու­ծել պե­տու­թյու­նը պա­հել-չպա­հե­լու հար­ցը, նա­եւ, որ սու­նի մահ­մե­դա­կա­նու­թյու­նը հետ է քաշ­վում «թնդա­նո­թի միս» դառ­նա­լու ծրագ­րե­րից, ի­րա­տե­սա­կա՞ն է Ի­րա­նի դեմ պա­տե­րազ­մը: Ի­հար­կե, հաշ­վի առ­նե­լով նա­եւ ՌԴ-ի եւ Չի­նաս­տա­նի գոր­ծո­նը, ինչ­պես նա­եւ ԱՄՆ-ի բարդ վի­ճա­կը: Ե­թե ոչ, Ի­րա­նի դեմ պա­տե­րազ­մը ի­րա­տե­սա­կան չէ, այդ դեպ­քում Իս­րա­յե­լի ին­չի՞ն է պետք ադր­բե­ջա­նա­կան պլաց­դար­մը:

Այս­պի­սով, որ Ա­լի­ե­ւը եւս հայտն­վել է բարդ ճամ­փա­բա­ժա­նի ա­ռաջ, դժվար չէ տես­նել: Մի կող­մից` Իս­րա­յե­լին «մեծ եղ­բայր» ըն­դու­նելն է: Բայց ե­թե Իս­րա­յե­լը հետ քաշ­վեց, ի՞նչ է ա­նե­լու: Ա­ռա­վել եւս, որ վեր­ջին օ­րե­րին մի պահ այն­քան ո­գե­ւոր­վեց, որ քիչ էր մնում մտներ ընդգծ­ված հա­կա­ռու­սա­կան դաշ­տը: Ե­րե­ւի դրսից ակ­նար­կել է­ին, թե ուր որ է Վրաս­տա­նում «հե­ղա­փո­խու­թյուն» կլի­նի, երկ­րորդ ճա­կատ կբաց­վի, եւ այդ դեպ­քում կա­րե­լի է նա­եւ անց­նել Ար­ցա­խից ռուս­նե­րին հե­ռաց­նե­լու գործ­նա­կան քայ­լե­րին:

Բայց նա­եւ կա հա­կա­ռակ ըն­թաց­քը. Չի­նաս­տանն է դիր­քերն ամ­րաց­նում, Մեր­ձա­վոր Ա­րե­ւել­քը շեղ­վել է իր «ավան­դա­կան» կուր­սից, Վրաս­տա­նում դեռ ոչ մի «հե­ղա­փո­խու­թյուն» չկա, ռուս­նե­րը բա­վա­կա­նին հա­ջող հար­ձակ­վում են Ուկ­րա­ի­նա­յում, ա­մե­րի­կյան բան­կա­յին հա­մա­կար­գում եւ ողջ տնտե­սու­թյու­նում պայ­թյու­նա­յին ե­րե­ւույթ­ներ են նկատ­վում: Այս ա­մենն էլ, թե­րեւս, Ա­լի­ե­ւի ճամ­փա­բա­ժա­նի երկ­րորդ ուղ­ղու­թյունն է մատ­նան­շում` նա­խընտ­րե­լի հա­մա­րել Հյու­սիս-Հա­րավ ա­ռանց­քը:

Հեյ­դա­րո­վի­չը, ի­հար­կե, «յոթ մոր կաթ կե­րած գառ է», դեռ կփոր­ձի մնալ ճամ­փա­բա­ժա­նին` սպա­սե­լով ճիշտ պա­հին, երբ շատ ա­վե­լի հստակ կդառ­նա, թե ուր է պետք գնալ: Ու քա­նի դեռ այս ա­նո­րո­շու­թյունն է, փոր­ձում է նա­եւ օգտ­վել խա­ռը վի­ճա­կից` Նի­կո­լից ա­ռա­վե­լա­գույ­նը պո­կե­լու հա­մար: Նա­եւ հաշ­վի առ­նե­լով, որ Նի­կո­լը ակն­հայ­տո­րեն շատ ա­վե­լի վստա­հող է ա­րեւ­մուտք­նե­րից ե­կած «խոր­հուրդ­նե­րի» հան­դեպ, եւ, ինչ­պես ցույց տվեց ՀԱՊԿ ղե­կա­վա­րի տե­ղա­կա­լի պաշ­տո­նից հրա­ժար­վե­լու փաս­տը, այն­քան է խրվել Ռու­սաս­տա­նից շրջվե­լու գոր­ծըն­թա­ցի մեջ, որ կանգ­նել է ինքն ի­րեն վերջ­նա­կա­նա­պես մա­նեւ­րա­կա­նու­թյու­նից զրկե­լու շե­մին:

Ա­մեն դեպ­քում, Բա­քուն ակն­հայտ հա­ճույ­քով է օգտ­վում Նի­կո­լի նման կոպ­տա­գույն սխալ­նե­րից, ին­չի մա­սին ա­վե­լորդ հի­շե­ցում կա­րե­լի է հա­մա­րել Ա­լի­ե­ւի վար­չա­կազ­մի ար­տա­քին քա­ղա­քա­կա­նու­թյան բաժ­նի ղե­կա­վար Հիք­մեթ Հա­ջի­ե­ւի հայ­տա­րա­րու­թյու­նը, թե. «Պրա­հա­յի եւ Սո­չի­ի փաս­տաթղ­թե­րով Հա­յաս­տա­նը ճա­նա­չել է Ադր­բե­ջա­նի ինք­նիշ­խա­նու­թյու­նը Ղա­րա­բա­ղի նկատ­մամբ»: Ըստ այդմ էլ. «Ղա­րա­բա­ղում ապ­րող հայ բնակ­չու­թյան անձ­նա­կան ի­րա­վունք­նե­րի եւ անվ­տան­գու­թյան հար­ցը բա­ցա­ռա­պես Ադր­բե­ջա­նի ներ­քին գործն է, եւ Ադր­բե­ջա­նը իր ինք­նիշ­խա­նու­թյան հետ կապ­ված հար­ցեր չի քննար­կի եր­րորդ կող­մե­րի, այդ թվում՝ Հա­յաս­տա­նի Հան­րա­պե­տու­թյան հետ»: Կարճ ա­սած, «Արցախն Ադր­բե­ջան է, եւ վերջ», ու­րեմն Նի­կո­լը թող այ­լեւս քի­թը չխո­թի այս­տեղ:

Սա հեր­թա­կան ա­պա­ցույցն է, թե Նի­կոլն ուր է հասց­րել Հա­յաս­տա­նը, թեեւ նրա երեկվա զանգը Պուտինին մտածելու տեղիք տալիս է: Սա­կայն Բաք­վի խնդի­րը վա­ղուց ար­դեն դա չէ: Ա­լի­ե­ւը ե­ղել եւ մնում է նույն հար­ցի ա­ռաջ` կա­րո՞ղ է ու­ժով ռու­սա­կան զոր­քե­րին հե­ռաց­նել Ար­ցա­խից, թե` ոչ: Ընդ ո­րում, հաշ­վի առ­նե­լով նա­եւ այն, որ ան­գամ Ար­ցա­խի կա­ռա­վար­ման հա­մա­կարգ սո­րո­սա­ծին­նե­րին  խցկե­լը այլ լուծ­ման հնա­րա­վո­րու­թյուն չի տա­լիս. ռու­սա­կան բա­նա­կին Ա­լի­ե­ւը ստիպ­ված է կա՛մ ու­ժով հե­ռաց­նել, կա՛մ հաշտ­վել նրա ներ­կա­յու­թյան հետ: Ու քա­նի դեռ կով­կա­սյան տա­րա­ծաշր­ջա­նում չկա երկ­րորդ ճա­կա­տը, ու­ժի գոր­ծադր­ման Ա­լի­ե­ւը հա­զիվ թե գնա:

ՔԵ­ՐՈԲ ՍԱՐԳ­ՍՅԱՆ