Սպասենք Պուտին-Ալիեւ-Նիկոլ նոր հանդիպմա՞ն, թե` նոր պատերազմ

Ար­դյոք պա­տա­հա­կա՞ն էր, որ Չի­նաս­տա­նի նա­խա­գա­հի հետ նույն օ­րը (տե´ս նաեւ https://iravunk.com/?p=251473&l=am) Մոսկ­վա ժա­մա­նեց նա­եւ Նի­կո­լի արտ­գործ­նա­խա­րար Միր­զո­յա­նը: Մի­գու­ցե պա­տա­հա­կան էր: Հնա­րա­վոր է նա­եւ, որ Նի­կո­լը սկսել է հաս­կա­նալ, որ աշ­խարհն ա­մե­նե­ւին էլ մի­այն Սո­րոս պա­պի­կի շուրջ չի պտտվում, որ Չի­նաս­տա­նի նա­խա­գա­հը «թքած ու­նի» Հա­ա­գա­յի եւ դրա ո­րո­շում­նե­րի վրա եւ ե­թե այդ ի­րա­վի­ճա­կում գա­լիս է Մոսկ­վա, ա­պա դա շատ բա­նի մա­սին է ակ­նար­կում: Ա­մեն դեպ­քում, ա­վե­լի նման է այս տար­բե­րա­կին, որ Նի­կո­լը մտա­ծեց, թե պետք է Միր­զո­յա­նին հնա­րա­վոր փոփո­խու­թյուն­նե­րից «5 պա­կաս» ու­ղար­կել Մոսկ­վա:

Ա­ռա­վել եւս, որ Միր­զո­յան Ա­րոն այն­պի­սի ճոխ հայ­տա­րա­րու­թյու­ններ հնչեց­րեց Լավ­րո­վի մոտ, որ մի պահ ստիպ­ված ես կաս­կա­ծել, թե ի­րո՞ք նա էր, իր շե­ֆի հետ մի­ա­սին, Հա­յաս­տա­նի սահ­ման­ներ եվ­րո­պա­ցի դի­տորդ­ներ բե­րո­ղը` մեր­ժե­լով ՀԱՊԿ-ին: Բայց հենց Միր­զո­յա­նը սկսեց խո­սել ՀԱՊԿ-ից, այդ կաս­կած­նե­րը փա­րատ­վե­ցին: Այս­պես, նա փոր­ձում էր ա­մեն կերպ հա­մո­զել, թե` Նի­կո­լը եր­բեք չի հրա­ժար­վել ՀԱՊԿ ա­ռա­քե­լու­թյու­նից, որ. «Որոշ­ման նա­խա­գի­ծը դրված է սե­ղա­նին: Այդ ուղ­ղու­թյամբ աշ­խա­տանք­նե­րը շա­րու­նակ­վում են»: Լավ, ա­սենք ան­տե­ղյակ­նե­րին հա­մո­զեց, բայց չէ՞ որ Լավ­րո­վը բո­լո­րից լավ գի­տի` «աշխա­տանք­նե­րը շա­րու­նակ­վո՞ւմ» են, թե` ոչ: Ինչ է, Լավ­րովն այդ հայ­տա­րա­րու­թյու­նը պետք է ըն­կա­լի որ­պես մե­ղա­յա­կա՞ն, թե ե­կեք ՀԱՊԿ-ի ա­ռա­քե­լու­թյան մա­սին ո­րոշ­ման հետ կապ­ված աշ­խա­տանք­նե­րը շա­րու­նա­կենք: Իսկ այդ դեպ­քում մեկ այլ հարց է ա­ռաջ գա­լիս. ինչ է, Նի­կո­լը մտա­ծում է, թե կա­րող է ՀԱՊԿ ա­ռա­քե­լու­թյու­նը տե­ղա­վո­րել եվ­րո­պա­կան ա­ռա­քե­լու­թյան հա­րե­ւա­նու­թյա՞մբ:

ՀԱՊԿ-ն էլ մի կողմ: Մեկ այլ հայ­տա­րա­րու­թյուն, ո­րը Մոսկ­վա­յում հնչեց­րեց Միր­զո­յա­նը, կա­րե­լի էր նա­եւ «ինքնա­խոս­տո­վա­նա­կան ցուց­մունք» ո­րա­կել: Այս­պես, նա ա­մեն կերպ փոր­ձում էր հա­մո­զել, թե` Հա­յաս­տա­նում նպա­տա­կա­ուղղ­ված հա­կա­ռու­սա­կան ար­շավ չկա: Ու, որ­պես հիմ­նա­վո­րում, այն միտքն ա­ռաջ քա­շեց, թե. «Դրա վկա­յու­թյունն է այն, որ տաս­նյակ հա­զա­րա­վոր ռուս­ներ բա­վա­կա­նին հար­մա­րա­վետ ու խա­ղաղ ապ­րում են Հա­յաս­տա­նում, ի­րենց բիզ­նեսն են վա­րում»: Իսկ ե­թե մեկ-մեկ հա­կա­ռու­սա­կան ակ­ցի­ա­ներ են կազ­մա­կերպ­վում, ա­պա ինչ կա որ, Հա­յաս­տա­նը դե­մոկ­րա­տա­կան եր­կիր է, ՀՀ Սահ­մա­նադ­րու­թյու­նը ե­րաշ­խա­վո­րում է հա­վաք­ներ անց­կաց­նե­լու ա­զա­տու­թյու­նը, եւ ան­գամ Նի­կո­լի դեմ են շատ հա­ճախ ցույ­ցեր անց­կաց­վում: «Գե­ղե­ցիկ փա­թե­թա­վո­րում» էր, մի­այն թե «մո­ռա­ցավ», որ նախ` Ռու­սաս­տա­նից «թռած» « տաս­նյակ հա­զա­րա­վոր ռուս­ներ» նա­եւ Վրաս­տա­նում, եվ­րո­պա­կան երկր­նե­րում են «հար­մա­րա­վետ ու խա­ղաղ ապ­րում, բիզ­նես ա­նում», եւ դա ՌԴ-ի հան­դեպ բա­ցա­սա­կան կամ դրա­կան վե­րա­բեր­մուն­քի ո­րե­ւէ հիմ­նա­վո­րում չէ: Բայց, ա­մե­նա­կա­րե­ւո­րը. Միր­զո­յա­նը տես­նես գի­տակ­ցե՞ց, որ ե­թե փոր­ձում է ար­դա­րա­նալ, թե` մեր երկ­րում ՌԴ-ի դեմ ար­շավ չկա, ա­պա դա ար­դեն իսկ նշա­նա­կում է, որ ՌԴ-ն ու­նի հիմ­քեր, որ նման ար­շավ կա:

Ին­չե­ւէ, այս այ­ցով ի՞նչ էր ու­զում Նի­կո­լը ցույց տալ: Որ ա­մե­նե­ւին էլ չի՞ պատ­րաստ­վում Հա­յաս­տա­նի աշ­խար­հա­քա­ղա­քա­կան վեկ­տորն Ա­րեւ­մուտք շրջել, ռու­սա­կան ին­տեգ­րա­ցի­ոն կա­ռույց­նե­րից դուրս գալ: Ա­մեն դեպ­քում, Միր­զո­յա­նի խոս­քե­րից հենց այդ տպա­վո­րու­թյունն էր ա­ռա­ջա­նում: Ե­թե դա է, այդ դեպ­քում կա ա­մե­նա­պարզ հար­ցը` Նի­կո­լի ին­չի՞ն է պետք դա, երբ ըն­դա­մե­նը հաշ­ված շա­բաթ­ներ ա­ռաջ այն­պի­սի ընդգծ­ված հա­կա­ռու­սա­կան մտքե­ր էր հնչեց­նում եւ քայ­լեր կա­տա­րում, որ Մոսկ­վա­յից մի­այն ա­մե­նա­կոշտ ար­ձա­գանք­ներն է­ին գա­լիս: Ի՞նչ փոխ­վեց, Մի­այն Չի­նաս­տա­նի նա­խա­գա­հի ա՞յցն էր, որ Նի­կո­լին հու­շեց, որ չի կա­րող այդ տեմ­պով ա­ռաջ գնալ: Կամ մի­գու­ցե Միր­զո­յա­նը փոր­ձում էր այդ «ինքնա­խոս­տո­վա­նա­կան ցուց­մունք­նե­րով» ըն­դա­մե­նը ճշտե՞լ Մոսկ­վա­յի դիր­քո­րո­շու­մը` «խա­ղա­ղու­թյան պայ­մա­նագ­րի» ար­դեն գեր­գաղտ­նի ըն­թա­ցքի եւ ներ­կա ի­րո­ղու­թյու­ննե­րի մա­սին: Թե՞ Ալիեւի նոր պահանջները, այդ ֆոնին` ռազմական սպառնալիքներն են Նիկոլին վախեցրել երբ նաեւ ակնհայտ է, որ Արեւմուտքն անիմաստ եւ անկատարելի խոստումներից այն կողմ չի անցնելու: Ընդհակառակը, կան Նիկոլկի հասցեին գնալով խստացող, արդեն Պեդդեպի մակարդակի հասած ճնշումներ, թե` չանես, վատ կլինի: 

Ի­հար­կե, կա­րե­լի է ա­մե­նա­բազ­մա­պի­սի վար­կած­ներն ա­ռաջ քա­շել, թե ին­չու Նի­կո­լը Մոսկ­վա գոր­ծու­ղեց Միր­զո­յա­նին: Սա­կայն փոր­ձենք խնդրին մո­տե­նալ մյուս կող­մից: Այն տպա­վո­րու­թյունն էր, որ Լավ­րո­վին այն­քան էլ չէր հե­տաքրք­րում, թե ինչ է խո­սում Միր­զո­յան Ա­րոն: ՌԴ ԱԳ նա­խա­րա­րի պա­տաս­խան ընդ­հան­րա­կան ռե­ակ­ցի­ան կար­ծես թե հե­տե­ւյալն էր: Նախ, Լավ­րո­վը եւս մեկ ան­գամ հի­շեց 44-օրյա պա­տե­րազ­մի մա­սին. «Չեմ ցան­կա­նում խո­րա­նալ պատ­մու­թյան մեջ, բայց բո­լո­րին հայտ­նի է, որ հնա­րա­վո­րու­թյուն կար ա­վե­լի շուտ հաս­նել կրա­կի դա­դա­րեց­մա­նը…»: Ակ­նար­կը նման է հե­տե­ւյա­լին. Նի­կո­լը չու­զեց, թե ին­չու, բո­լո­րը գի­տեն: Այ­սինքն, որ նույն տրա­մա­բա­նու­թյան մեջ է տես­նում այ­սօր­վա գոր­ծըն­թաց­նե­րը եւս: Ա­պա նա հի­շեց­րեց ՌԴ-ի հայտ­նի ա­ռա­ջար­կը` հար­ցե­րը պետք է լու­ծել բա­ցա­ռա­պես «Եռա­կողմ ձե­ւա­չա­փի» շրջա­նակ­նե­րում: Նա­եւ հաշ­վի առ­նե­լով, որ այն քայ­լե­րը, ո­րոնք ար­վել են «Եռա­կողմ ձե­ւա­չա­փից» դուրս, ար­դեն իսկ Հա­յաս­տա­նի հա­մար ա­վե­լի վատ վի­ճակ ստեղ­ծել են: Իսկ ե­թե ու­զում են նույն կերպ շա­րու­նա­կել, թող փոր­ձեն, տես­նենք, թե դրա­նից ինչ կստաց­վի:

Այ­սինքն, հա­մո­զել-սի­րա­շա­հե­լու կա­րիք չկա, դրանք չեն աշ­խա­տի: Մոսկ­վան հե­տե­ւե­լու է կոնկ­րետ գոր­ծո­ղու­թյուն­նե­րի եւ, ըստ այդմ էլ` կշա­րու­նա­կի: Բայց նա­եւ, թող ոչ մե­կի մտքով չանց­նի, թե Ա­րեւ­մուտ­քը կկա­րո­ղա­նա հայ-ռու­սա­կան հա­րա­բե­րու­թյուն­նե­րը  ոչն­չաց­նել, ե­թե ան­գամ դա ար­վում է Նի­կո­լի մի­ջո­ցով:

Ի դեպ, այս հան­դի­պու­մից հե­տո սկսե­ցին խո­սակ­ցությ­ուն­ներ պտտվել, որ կա­րող է լի­նել նա­եւ Պու­տին-Ալի­եւ-Փա­շի­նյան նոր հան­դի­պում, որ դրա ժամ­կետ­ներն են ճշտում: Հնա­րա­վոր է, հաշ­վի առ­նե­լով, որ, ինչ­պես քա­նիցս ենք ա­սել, Նի­կո­լ-Ալի­եւ  ներ­կա շփում­ներն այդ­պես էլ չեն լու­ծում ռու­սա­կան ու­ժե­րին Ար­ցախ-Հա­յաս­տա­նից հե­ռաց­նե­լու հար­ցը: Հա­սել է այն պա՞հը, որ ո­րո­շել են հար­ցե­րը լու­ծել հին մե­խա­նիզ­մով. չշտա­պենք են­թադ­րել:

ՔԵ­ՐՈԲ ՍԱՐԳ­ՍՅԱՆ