Մոսկվան կարող է միջուկային զենք նաեւ Իրանում տեղակայել

Ա­լի­ե­ւը, ինչ­պես ցույց տվեց ե­րեկ­վա հեր­թա­կան ա­ռաջ­խա­ղաց­ման փոր­ձը, դեռ տա­տա­նում­նե­րի մեջ է` հար­ձակ­վե՞լ, թե` ոչ (Տե´ս նաեւ https://iravunk.com/?p=251877&l=am): Սա­կայն բա­ցի ի­րեն ուղ­ղա­կի­ո­րեն ուղղ­ված ազ­դակ­նե­րից, վեր­ջին օ­րե­րին այլ դրվագ­ներ եւս նկատ­վե­ցին, ո­րոնք եւս Բա­քուն չի կա­րող հա­շիվ­նե­րից հա­նել:

Այդ դրվագ­նե­րից մեկն օ­րերս Սի­րի­ա­յում ա­մե­րի­կյան ռազ­մա­բա­զա­նե­րի վրա ի­րա­կա­նաց­ված գրոհն է­ր: Նման հար­ված­ներ է­լի են ե­ղել, սա­կայն այս մե­կի ա­ռանձ­նա­հատ­կու­թյունն այն էր, որ Թեհ­րանն ու Դա­մաս­կոսն ան­գամ չմտա­ծե­ցին թաքց­նել, որ ու­նե­ցել են ան­մի­ջա­կան մաս­նակ­ցու­թյուն:

Ա­վե­լին, այդ հար­ձակ­ման հետ կապ­ված, ի պա­տաս­խան Բայ­դե­նի հրա­մա­նին` հար­ձակ­վել Սի­րի­ա­յում ի­րա­նա­կան ու­ժե­րի հետ կապ­ված թի­րախ­նե­րի վրա, այդ երկ­րում Ի­րա­նի խորհր­դատ­վա­կան կենտ­րո­նը հան­դես ե­կավ ծայ­րա­հեղ կոշտ պա­տաս­խան հայ­տա­րա­րու­թյամբ. «Մենք զգու­շաց­նում ենք ա­մե­րի­կյան թշնա­մուն. մենք ա­ռա­վե­լու­թյուն ու­նենք եւ կա­րող ենք պա­տաս­խա­նել, ե­թե Սի­րի­ա­յում մեր կա­յանք­նե­րը եւ ու­ժե­րը հար­ձակ­ման են­թարկ­վեն»:

Մի ո­րոշ ժա­մա­նակ ա­ռաջ սա ծայ­րա­հեղ հանդգ­նու­թյուն կա­րող էր թվալ: Սա­կայն այս ան­գամ Վա­շինգ­տո­նը գե­րա­դա­սեց ա­րա­գո­րեն երկ­րորդ պլան մղել տե­ղի ու­նե­ցա­ծը, ինչ­պես նա­եւ այն խո­սակ­ցու­թյուն­նե­րը, թե մո­տա­վո­րա­պես նույն հատ­ված­նե­րում` Ա­բու Քա­մա­լում ռու­սա­կան բա­նա­կի  հետ եւս բա­խում է ե­ղել: Եվ դա իր տրա­մա­բա­նու­թյունն ու­նի:

Նախ, ի պա­տաս­խան Վա­շինգ­տո­նը կա­րող էր մի­այն անց­նել խո­շոր հար­ված­նե­րի: Բայց կար­ծես թե գնա­հա­տե­ցին, որ Ի­րա­նի դեմ ռազ­մա­կան ար­շա­վի մա­սին խո­սե­լը մի բան է, այդ հար­վածն ի­րա­կա­նաց­նե­լը` բո­լո­րո­վին այլ բան:

Երկ­րոր­դը, բա­զա­նե­րին ի­րա­կա­նաց­րած հրթի­ռա­յին եւ ա­նօ­դա­չու­նե­րի հար­ված­նե­րը մեկ ու­շագ­րավ փաստ ջրի ե­րես հա­նե­ցին: Հար­ված­նե­րը ցույց տվե­ցին, որ ՀՕՊ-ը գործ­նա­կա­նում ան­զոր է գտնվել: Եվ այդ փաստն ա­ռա­վել շատ, քան բուն հար­ձա­կու­մը, ԱՄՆ-ում մտա­հո­գու­թյուն­նե­րի տե­ղիք են տվել: Օ­րի­նակ, ըստ New York Times-ի` ԱՄՆ պաշտ­պա­նու­թյան նա­խա­րա­րու­թյու­նը հե­տաքն­նում է, թե ին­չու է ռազ­մա­բա­զա­յի հա­կա­օ­դա­յին պաշտ­պա­նու­թյան «հիմ­նա­կան հա­մա­կար­գը խա­փան­վել», երբ ի­րա­նա­կան ա­նօ­դա­չու թռչող սար­քը խո­ցել է օ­բյեկ­տը: Սա­կայն այլ` հա­մե­մա­տա­բար ա­վե­լի ան­կախ աղ­բյուր­ներ ակ­նար­կում են, որ ՀՕՊ հա­մա­կար­գի խա­փան­ման մա­սին լու­րը «բլեֆ» է, որ ոչ մի խա­փա­նում չի ե­ղել, պար­զա­պես հա­մա­կար­գը չի կա­րո­ղա­ցել կան­խել հար­ձա­կու­մը: Իսկ այս փաս­տը խոս­տո­վա­նե­լու դեպ­քում հե­տե­ւանք­նե­րը բարդ են լի­նե­լու: Նախ, ա­մե­րի­կյան ՀՕՊ տեխ­նո­լո­գի­ա­յի շուրջ մի­ջազ­գա­յին զեն­քի շու­կա­նե­րում կա­ռուց­ված լե­գեն­դը դրա­նով կփլուզ­վի` հաս­կա­նա­լի ֆի­նան­սա­կան հե­տե­ւանք­նե­րով հան­դերձ:

Կա ա­վե­լի լուրջ խնդիր, ո­րի օ­րի­նակն Ուկ­րա­ի­նան էր: ԱՄՆ-ն էն գլխից էր քա­րո­զում` կհատ­կաց­նենք հա­կա­օ­դա­յին տեխ­նի­կա, Ուկ­րա­ի­նա­յի վի­ճա­կը մի­ան­գա­մից կկար­գա­վոր­վի: Հատ­կաց­րին, բայց ռու­սա­կան հրթիռ­նե­րը նույն հա­ջո­ղու­թյամբ խո­ցում են թի­րախ­նե­րը: Ու կա­ռուց­վեց երկ­րորդ լե­գեն­դը, թե` ուկ­րա­ի­նա­ցի­նե­րը չեն կա­րո­ղա­նում տեխ­նի­կան ճիշտ կի­րա­ռել, դրա­նից էլ ձա­խո­ղում­նե­ր կան: Բայց ա­հա Սի­րի­ա­յի ա­մե­րի­կյան ռազ­մա­բա­զա­յում ուկ­րա­ի­նա­ցի­նե­րը չէ, որ պետք է նույն տեխ­նի­կան կի­րա­ռե­ին: Ու ե­թե հաս­տատ­վի, որ նո­րից ձա­խո­ղում կա, ա­պա դա մեծ հար­ված է դառ­նում ԱՄՆ-ի ռազ­մա­կան հե­ղի­նա­կու­թյան վրա: Եվ ա­ռաջ ե­կավ «հա­մա­կար­գը խա­փան­վե­լ» է վար­կա­ծը, ո­րը, սա­կայն, ի­րա­նա­կան աղ­բյուր­նե­րը պար­զա­պես ծաղ­րում են` «հու­սադ­րե­լո­վ» ա­մե­րի­կա­ցի­նե­րին, թե` «Շատ մի հուզ­վեք, մյուս ան­գամ մի­գու­ցե չխա­փան­վի՞»:

Ու ա­հա այս ֆո­նին էլ Պու­տի­նը հայ­տա­րա­րեց, թե. «Հու­լի­սի 1-ին մենք ա­վար­տում ենք Բե­լա­ռու­սում տակ­տի­կա­կան մի­ջու­կա­յին զեն­քի պա­հես­տա­վոր­ման կե­տի շի­նա­րա­րու­թյու­նը»: Այ­սինքն, որ Բե­լա­ռու­սում մի­ջու­կա­յին զենք կտե­ղա­կայ­վի: Ճիշտ է, ՌԴ նա­խա­գա­հը նա­եւ ման­րա­մաս­նեց, թե դա կլի­նի ռու­սա­կան զեն­քը, ոչ թե կտրա­մադ­րեն Բե­լա­ռու­սին, ո­րը կդառ­նար մի­ջու­կա­յին զեն­քի չտա­րած­ման պայ­մա­նագ­րի խախ­տում: Ի­հար­կե, ՌԴ նա­խա­գա­հի խոս­քի են­թա­տեքս­տում կա­րե­լի է նա­եւ միտք փնտրել, թե հարկ հա­մա­րե­ցին, այդ զեն­քը կտրա­մադ­րեն Բե­լա­ռու­սին, ո­րը կնշա­նա­կի մի­ջու­կա­յին զեն­քի չտա­րած­ման պայ­մա­նագ­րից դուրս գալ: Բայց այս դեպ­քում դեռ դա չէ է­ա­կա­նը: Այլ այն, որ ե­թե Ռու­սաս­տանն իր մի­ջու­կա­յին զեն­քը սկսում է տե­ղա­կա­յել իր սահ­ման­նե­րից դուրս, ա­պա ի՞նչն է խան­գա­րում, որ նա­եւ Ի­րա­նում չտե­ղա­կա­յի: Կամ, աս­ենք, Վե­նե­սո­ւե­լա­յում, ին­չո՞ւ չհի­շել Կու­բա­յի օ­րի­նա­կը: Այ­սինքն, ե­թե ա­մե­րի­կա­ցի­ներն ի­րենց ստրա­տե­գի­ա­կան ռմբա­կո­ծիչ­նե­րը թռցնում են ՆԱ­ՏՕ-ական մերձ­բալ­թյան երկր­նե­րում` Սանկտ Պե­տեր­բուր­գի ուղ­ղու­թյամբ հար­ված­նե­րի մա­նեւ­րեր են փոր­ձար­կում, ին­չո՞ւ ՌԴ-ն նույն պա­տաս­խա­նը չի կա­րող տալ:

Թե­րեւս, սա էր Պու­տի­նի հայ­տա­րա­րու­թյան ի­րա­կան ի­մաս­տը: Ա­ռա­վել եւս, որ հե­տե­ւեց ՌԴ ԱԽ քար­տու­ղար Պատ­րու­շե­ւի հայ­տա­րա­րու­թյու­նը, թե. «ՆԱ­ՏՕ-ի երկր­նե­րը եւ ԱՄՆ-ն Ուկ­րա­ի­նա­յի հա­կա­մար­տու­թյան կողմ են, չեն թաքց­նում ի­րենց հիմ­նա­կան նպա­տա­կը՝ Ռու­սաս­տա­նի պար­տու­թյունն ու դրա հե­տա­գա մաս­նա­տու­մը»: Իսկ ե­թե խոս­քը Ռու­սաս­տա­նի կոր­ծան­ման մա­սին է, ա­պա հենց ռու­սա­կան օ­րենսդ­րու­թյունն է պար­տադ­րում` գոր­ծադ­րել բո­լոր մի­ջոց­նե­րը, այդ թվում` մի­ջու­կա­յին:

Այս­պի­սով, մի կող­մից Ի­րանն է ցույց տա­լիս, թե ԱՄՆ-ի ռազ­մա­կան հե­ղի­նա­կու­թյունն ի­րեն բա­ցար­ձա­կա­պես չի մտա­հո­գում: Մյուս կող­մից` Պու­տինն է սպառ­նում մի­ջու­կա­յին շարժ կա­տա­րել դե­պի Ա­րեւ­մուտք` թի­կուն­քին զգա­լով նա­խա­գահ Սի­ի` «սի­րե­լի ըն­կե­րոջ» (Սի­ի խոս­քե­րով) շուն­չը: Ու սա նույն պա­հին, երբ Բայ­դե­նի դաշ­նա­կից­նե­րը` Իս­րա­յելն ու Ֆրան­սի­ան, բա­ռա­ցի­ո­րեն կրա­կի մեջ են, եւ նույ­նը կա­րող է լի­նել նա­եւ Գեր­մա­նի­ա­յում, քա­նի դեռ այն­տեղ «քյար­թու մարմ­նա­վա­ճառ­ներն» են ար­տա­քին քա­ղա­քա­կա­նու­թյու­նը վա­րում:

Ի՞նչ կա­նի այս ի­րա­վի­ճա­կում Բայ­դե­նը. ինչ խել­քին փչի:

Ի՞նչ կա­նի այս ի­րա­վի­ճա­կում թե­րեւս ա­վե­լի խե­լա­միտ Ա­լի­ե­ւը. թե­րեւս դեռ կփոր­ձի հաս­կա­նալ` շան­սեր ու­նի՞:

ՔԵ­ՐՈԲ ՍԱՐԳ­ՍՅԱՆ