ՆԵ­ՐՈ­ՂՈՒ­ԹՅՈՒՆ ԽՆԴՐԵՔ–ՉԽՆԴՐԵՔ` ՄՆՈՒՄ ԵՔ ԴԱ­ՎԱ­ՃԱՆ ՀՈ­ՂԱ­ՏՈՒ­ՆԵՐ

Հաբռ­գա­ծու­թյան գա­գաթ­նա­կետ տխրահռ­չակ Ա­լեն Սի­մո­նյա­նը հան­գա­մանք­նե­րի ճնշման ներ­քո նե­րո­ղու­թյուն խնդրեց «Հա­յաս­տա­նի Հան­րա­պե­տու­թյան բո­լոր քա­ղա­քա­ցի­նե­րից»: Մի­ա­ժա­մա­նակ ապ­շե­ցու­ցիչ չքմե­ղու­թյամբ հայ­տա­րա­րեց. «Նա­և սա պատ­շաճ ա­ռիթ է քա­ղա­քա­կան ընդ­դի­մու­թյան հա­մար, որ վեր­ջինս վե­րա­նա­յի իր հռե­տո­րա­բա­նու­թյու­նը, անձ­նա­կան վի­րա­վո­րանք­ներ հասց­նե­լու իր մար­տա­վա­րու­թյու­նը և վե­րա­դառ­նա քա­ղա­քա­կիրթ բա­նա­վե­ճի դաշտ»: Քա­ղա­քա­կիրթ բա­նա­վեճն ընդ­հան­րա­պես լի­նում է քա­ղա­քա­կան մրցակ­ցի, բայց ոչ` պե­տա­կան դա­վա­ճան­նե­րի և ար­տա­քին թշնա­մու շա­հը սպա­սար­կող օ­կու­պա­ցի­ոն վար­չա­կար­գե­րի հետ:

ԴԱ­ՎԱ­ՃԱ­ՆԸ ՍՐԱՆՑ ԱՌՆ­ՎԱԶՆ ՔԱ­ՂԱ­ՔԱ­ԿԱՆ ԲՆՈՒ­ԹԱ­ԳԻՐՆ Է

«Նե­րո­ղու­թյուն հայ­ցող Ա­լե­նը փաս­տո­րեն կար­ծում է, թե ի­րենց վի­րա­վո­րե­լու հա­մար են դա­վա­ճան ան­վա­նում:

Իշ­խա­նա­զավ­թիչ­նե­րին վի­րա­վո­րե­լու բազ­մա­թիվ այլ պատ­ճառ­ներ կան` սկսած դա­տա­կան կար­գով մարդ­կանց մահ­վան հասց­նե­լուց մին­չև Covid 19–ի կամ «կա­ցա­րա­նում» հրդե­հի ան­մեղ զո­հեր: Եվ այդ ան­թիվ պատ­ճառ­նե­րից ոչ մե­կի հա­մար դա­վա­ճան չեն ա­սում:

«Դա­վա­ճա­նու­թյունն» այն «դե­րա­կա­տա­րումն է», ո­րը ՔՊ վեր­նա­խա­վի գի­տակց­ված ընտ­րու­թյունն է ե­ղել: ՔՊ–ական­նե­րը պետք է հաս­կա­նան, որ ի­րենց դա­վա­ճան են ա­սում, ո­րով­հե­տև դրա հա­մար կան հիմ­նա­վոր կաս­կած­ներ»,– փաս­տում է ՀՀԿ ԳՄ ան­դամ Ար­տակ Զա­քա­րյա­նը և շա­րու­նա­կում,– «Եթե ձեզ թվում է, թե տա­րած­քա­յին ահ­ռե­լի կո­րուստ­ներն ու մեծ թվով զո­հե­րը հա­մար­վե­լու են մի­այն տգի­տու­թյան ու դի­լե­տան­տու­թյան հե­տև­անք` սխալ­վում եք: Դրանք չեն ներ­վե­լու և մո­ռա­ցու­թյան չեն տրվե­լու: Այդ բա­րո­յա­կան բեռն ու մե­ղադ­րան­քը միշտ ձեր վզից կախ­ված է լի­նե­լու` որ­պես իշ­խա­նու­թյուն:

Ո­րով­հե­տև, սա այն դեպքն է, երբ դի­լե­տան­տը նա­և դա­վա­դիր է, կամ հա­կա­ռա­կը: Հար­մար­վեք այդ պի­տա­կին, դա ձեր ա­ռայժմ քա­ղա­քա­կան բնու­թա­գիրն է: Մնա­ցա­ծը` ա­պա­գան ցույց կտա»:

Այ­նո­ւա­մե­նայ­նիվ, հար­ցը մնում է բաց` հաբռ­գե­լու այդ­քան «դուխ տա­լուց» հե­տո ին­չո՞ւ Նի­կոլ–Աննա զույ­գը, նա­և ոչ ա­ռանց Լև­ոն Ա­կո­պի­չի հոր­դո­րի, ո­րո­շե­ցին Ա­լե­նին «փու­ռը տալ»` այն էլ Ա­շո­տի­կին այդ գոր­ծին խառ­նե­լով: Չէ՞ որ ա­մեն ինչ կար­ծես հարթ էր գնում` Ա­լենն ԱԺ–ում, փո­ղո­ցում և երկ­րով մեկ ծա­վա­լում էր ա­հա­բեկ­ման մթնո­լորտ, ո­րը նա­և քո­ղա­ծած­կույթ էր եր­կիրը թուր­քին «տա­լաշ–տա­լաշ» հանձ­նե­լու գոր­ծըն­թա­ցին: Բայց պարզ է մի բան` ծեր աղ­վես Լև­ո­նը ա­ռանց հիմ­նա­վոր պատ­ճա­ռի, իր ծանր տե­ղից չէր ել­նի և Ա­լե­նի պա­շո­նան­կու­թյուն խա­ղաց­նի: Ընդ­դի­մու­թյունն էլ ի­զուր չէ, որ չշտա­պեց խան­դա­վառ­վել ծե­րու­կի ա­ռա­ջար­կով և լծվել ծե­րու­կի ծրագ­րին, ինչ­քան էլ կաս­կա­ծե­լի քա­րոզ­չա­կան ա­ռա­ջադ­րանք­նե­րի գու­րու բո­րիս­մու­րա­զի­նե­րը «շի­րա տան» Ա­լե­նի թե­մա­յով:

Իսկ կա մի կա­րև­որ պահ: Աշ­խար­հա­քա­ղա­քա­կան խո­շոր խա­ղա­ցող­նե­րին տված ի­րա­րա­մերժ խոս­տում­նե­րի մեջ խճճված Նի­կո­լը, որ հի­մա աշ­խար­հա­քա­ղա­քա­կան կտրուկ շրջա­դար­ձի ա­վան­տյու­րա­յի մեջ է, ե­թե ստիպ­ված լի­նի հրա­ժա­րա­կան տալ, ո՞ւմ ձեռքն է անց­նե­լու երկ­րի ղե­կա­վա­րի ժ/պ–ի գոր­ծա­ռույ­թը` ԱԺ նա­խա­գա­հի: Եվ թե­րևս Նի­կո­լը պատ­ճառ­ներ ու­նե­նա վա­խե­նա­լու, որ ղե­կը հայտն­վի Ա­լե­նի ձեռ­քում, մա­նա­վանդ` աշ­նա­նը սպաս­վե­լիք մայ­րա­քա­ղա­քա­յին ընտ­րու­թյուն­նե­րին ըն­դա­ռաջ: Ե­րև­ի թե վա­խե­նում է, նա նույ­նիսկ «Օմե­գա» Ա­րա­րատ Միր­զո­յա­նից էր վա­խե­նում: Թե­րևս մտա­վա­խու­թյուն­ներ չի ու­նե­նա մի­այն, ե­թե Հայկ Կոն­ջո­րյա­նի պես գորշ և ան­դեմ մե­կը լի­նի, չնա­յած լծակ­ներ ստա­նա­լով, նույ­նիսկ ա­մե­նա­վեր­ջին «չմոն» է ո­գև­որ­վում: Վկան` Ար­թուր Հով­հան­նի­սյա­նը, ո­րը, «բա­նա­կում սո­ված մնա­ցո­ղի» ան­ցյալ ու­նե­նա­լով հան­դերձ, (մեկ էլ Ա­լենն էր բա­նա­կում սո­ված), հի­մա դար­ձավ «ականջ ու լե­զու կտրող»:

Ի դեպ, Նի­կո­լը վա­խե­նա­լու բա­ներ ու­նի և ԱԺԲ–ից: Զի հի­մա Ժի­րայր Սէ­ֆի­լյանն ան­չափ ո­գև­որ­ված է ա­մե­րի­կյան տուր­նե­ով, ո­րի ըն­թաց­քում էլ ԱԺԲ–ն կցվեց լոբ­բիս­տա­կան Լի­վինգս­թոն հիմ­նադ­րա­մին: Սույն հիմ­նադ­րա­մը մին­չև 2011 թվա­կա­նը ԱՄՆ–ում զբաղ­ված էր Ա­լի­և­նե­րի կլա­նի շա­հե­րի լոբ­բին­գով, սա­կայն դա­դա­րեց­րեց, երբ որ Բաք­վից ե­կող նավ­թա­դո­լար­նե­րի հոս­քը կտրվեց: Հի­մա հարց` ո՞վ է Լի­վինգս­թո­նին փող տա­լու և ԱԺԲ–ի հա­մար ու­մի՞ց և ի՞նչ լոբ­բիս­տա­կան ա­ռա­ջադ­րանք է կա­տա­րե­լու: Դրանք հար­ցեր են, ո­րոնք հե­ռու գնա­ցող հե­տև­անք­ներ կա­րող են ու­նե­նալ աշ­խար­հա­կարգ փո­խե­լու եր­կուն­քի ցա­վե­րով տա­ռա­պող աշ­խար­հում:

ՆԻ­ԿՈ­ԼԻ ՎԱՐ­ԿԱ­ՆԻ­ՇԸ` ՄԱՐԴ ՈՒ­ՏՈՂ ԲՈ­ԿԱ­ՍՈ­ՅԻ ՄԱ­ԿԱՐ­ԴԱ­ԿԻՆ

Գյում­րե­ցի ի­րա­վա­պաշտ­պան Կա­րա­պետ Պո­ղո­սյանն ա­ռանց ա­վե­լորդ նրբան­կա­տու­թյան անդ­րա­դար­ձել է Ա­լե­նի թե­մա­յին. «Փաս­տո­րեն թքա­ծը լի­զեց, կամ հաս­կա­ցան, որ ԱԺ ար­տա­հերթ ընտ­րու­թյուն­նե­րով այ­լևս չեն կա­րո­ղա­նա­լու վե­րար­տադր­վել... Ընդ­դի­մու­թյու­նը մի­աս­նա­կան է և չի խա­ղում նի­կո­լենց օ­րա­կար­գով: Թրքա–ադրբե­ջա­նա­կան ու­ժե­րին մնաց մի վեր­ջին ստո­րու­թյուն, երկ­րում ան­կար­գու­թյուն­ներ հրահ­րել հի­գե­րորդ շա­րա­սյան մի­ջո­ցով, այն է ա­ղան­դա­վոր­ներ, ծռեր, սորո­սա­կան­ներ և տե­լեգ­րա­մով ա­ճեց­րած «բա­ռիկ–նառ­կա­ման­ներ»:

Բայց փաստ չէ, որ ան­կար­գու­թյուն­ներն ի զո­րու են սրանց փրկել: Ըստ բրի­տա­նա­կան Le­ga­tum pros­pe­ri­ty In­dex–ի 2023 թվա­կա­նի հե­տա­զո­տու­թյան, որն ի­րա­կա­նաց­վել է 167 երկր­նե­րի մա­կար­դա­կով Հա­յաս­տա­նի կա­ռա­վա­րու­թյան վստա­հու­թյու­նը 147–րդն է: Ա­սել է թե, անվս­տա­հու­թյու­նը կա­տա­րյալ է, մա­նա­վանդ, որ հե­տա­զո­տու­թյունն ար­վել էր մին­չև ԱԺ–ի խայ­տա­ռակ «ականջ և լե­զու կտրե­լու» գռե­հիկ խու­լի­գա­նու­թյու­նը և Ա­լե­նի «թքար­շա­վը»: Հի­մա վար­կա­նիշն ըստ է­ու­թյան հա­վա­սար­վել է աֆր­կյան մար­դա­կեր բռնա­պետ Բո­կա­սո­յին, և փաս­տո­րեն «բրի­տա­նա­ցի գիտ­նա­կան­նե­րը» սրանց փչաց­նում են մին­չև վերջ:

Ար­մեն Ա­շո­տյանն էլ փաս­տում է, որ կո­ռուպ­ցի­ա­յի դեմ պայ­քա­րի վար­կա­նի­շով սրանց գոր­ծե­րը շատ վատ են. «Արդա­րա­դա­տու­թյան նա­խա­րա­րու­թյու­նը սին հպար­տու­թյամբ ե­րեկ հա­ղոր­դում էր, որ «առա­ջըն­թա­ցով պայ­մա­նա­վոր­ված` Հա­յաս­տա­նը վեր­ջա­պես դուրս է ե­կել ԳՐԵ­ԿՈ–ի գնա­հատ­ման ան­հա­մա­պա­տաս­խա­նու­թյան գոր­ծըն­թա­ցից՝ այ­լևս չհա­մար­վե­լով «հա­մընդ­հա­նուր ան­բա­վա­րար» կա­տա­րո­ղա­կան ու­նե­ցող եր­կիր, որ­պի­սին հա­մար­վում էր 2015–2019թթ. գնա­հա­տում­նե­րի ար­դյունք­նե­րով»: Նա­խա­րա­րու­թյու­նը տպա­վո­րու­թյուն էր փոր­ձում ստեղ­ծել, որ նախ­կին­նե­րը իբր ան­բա­վա­րար է­ին, իսկ ներ­կա­նե­րը` բա­վա­րար: Նա­խա­րա­րու­թյու­նը սա­կայն «հա­մես­տա­բար» լռում է, որ մի­այն 2016 թ. փետր­վա­րի 25–ից մին­չև 2017 թ. հոկ­տեմ­բե­րի 31–ն ըն­կած ժա­մա­նա­կա­հատ­վա­ծում ընդ­հա­նուր 18 հանձ­նա­րա­րա­կա­նից 5–ը ԳՐԵ­ԿՈ–ն գնա­հա­տել էր բա­վա­րար կամ բա­վա­րար կեր­պով, 12 հանձ­նա­րա­րա­կան` մա­սամբ ի­րա­կա­նաց­ված և մի­այն մե­կը` չկա­տար­ված (xvi)»: Ըստ տա­րի­նե­րի ներ­կա­յաց­նե­լով ցու­ցա­նիշ­նե­րը, ՀՀԿ փոխ­նա­խա­գա­հը փաս­տում է. «Այսպի­սով, ԳՐԵ­ԿՈ–ի զե­կույց­նե­րի ու­սում­նա­սի­րու­թյու­նը ցույց է տա­լիս, որ 2018–ից hետո Հա­յաս­տա­նի իշ­խա­նու­թյուն­նե­րը մի շարք հանձ­նա­րա­րա­կան­նե­րի ի­րա­կա­նաց­ման ուղ­ղու­թյամբ գոր­ծադ­րում է­ին ան­բա­վա­րար ջան­քեր: 2019 թվա­կա­նին GRECO–ի զե­կույց­րով ա­ռա­ջին ան­գամ կո­ռուպ­ցի­ա­յի դեմ պայ­քա­րի ցու­ցա­նիշ­նե­րով Հա­յաս­տա­նը դաս­վել էր «ընդհա­նուր ան­բա­վա­րար» երկր­նե­րի շար­քում, ին­չը չէր ե­ղել Սերժ Սարգ­սյա­նի կա­ռա­վար­ման տա­րի­նե­րին»: Այ­սինքն` 2018–ին «դը՛մփ–դը՛մփ–հու» ա­նե­լով «Սեր­ժին մեր­ժող» հի­մար­ներն ու ա­պի­կար­նե­րը եր­րորդ նա­խա­գա­հի հետ մեկ­տեղ մեր­ժե­ցին նա­և կո­ռուպ­ցի­ա­յի դեմ պայ­քա­րը: Իսկ Նի­կո­լը մեր եր­կի­րը վե­րա­ծել է կո­ռուպ­ցի­ա­յի մեջ սրըն­թաց թաղ­վող «բա­նա­նա­յին հան­րա­պե­տու­թյան»:

Լավ, գլու­խը քա­րը կո­ռուպ­ցի­ա­յի և բռնապե­տա­կան նո­պա­նե­րի վրա, սա­կայն սրանք լիկ­վի­դաց­նում են բա­նա­կը, զրկում մեզ թուր­քից պաշտ­պան­վե­լու շան­սից: Իսկ ինչ­պես շեշ­տել էր Գա­րե­գին Նժդե­հը. «Սե­փա­կան ու­ժե­րով ինք­նա­պաշտ­պան­վե­լու ա­նըն­դու­նակ ժո­ղո­վուրդ­նե­րը պատժ­վում են մահ­վամբ»: Եվ ազ­գո­վի մա­հա­պատժ­վե­լուն մոտ ենք ա­ռա­վել քան եր­բև­է, զի ա­ռա­ջին պլա­նում են դիս­կուրս­նե­րը` ու­մի՞ց մու­րալ պաշտ­պա­նու­թյուն: Եվ այդ հար­ցում ի­րար թա­ղում են քա­րոզ­չա­կան կեղ­տի մեջ...

Ա­րև­մուտ­քը Փա­շի­նյա­նին անձ­նա­կան անվ­տան­գու­թյան ե­րաշ­խիք­ներ տա­լու դի­մաց ստա­ցել է հա­կա­ռու­սա­կան քա­ղա­քա­կա­նու­թյուն վա­րե­լու խոս­տում: Փա­շի­նյանն այդ խոս­տու­մը հե­տև­ո­ղա­կա­նո­րեն կա­տա­րում է: Այս ամ­սին իր ֆեյս­բու­քյան է­ջում գրել է ԱԺ «Հա­յաս­տան» խմբակ­ցու­թյան պատ­գա­մա­վոր Անդ­րա­նիկ Թե­ւա­նյա­նը: Այ­սինքն` մոր­թա­պաշ­տու­թյու­նը դար­ձել է բա­ցար­ձակ, և այդ հիմ­քով ա­մեն օր 180 աս­տի­ճա­նով կա­րող է շուռ գալ ար­տա­քին վեկ­տո­րը: Դա ար­դեն վեկ­տոր չէ, այլ ֆռիկ: Այդ­պի­սի եր­կի­րը չի կա­րող դաշ­նա­կից­ներ ու­նե­նալ, ոչ ոք չի վստա­հի ոչ մի հար­ցում:

Նի­կո­լին փո­խել ու հե­տո հաս­կա­նալ՝ ո՞վ է դաշ­նա­կից, ով՝ բա­րե­կամ, և ով ինչ ա­րեց կամ չա­րեց, փաս­տում է ՀՀԿ–ական պատ­գա­մա­վոր Ան­նա Մկրտչյա­նը: Եվ ի­րոք քա­նի Նի­կո­լը կա, ար­տա­քին գոր­ծե­րում «բար­դակ» է տի­րե­լու, և մի­այն նրան հե­ռաց­նե­լուց հե­տո հնա­րա­վոր է կար­գի բե­րել այդ կեն­սա­կան ո­լոր­տը: Եվ ընդ­հան­րա­պես բո­լոր ո­լորտ­նե­րը: Սա­տա­նան դժոխ­քում չէ, Սա­տա­նան կա­ռա­վա­րու­թյան շեն­քում է:

ՀՈՎ­ՀԱՆ­ՆԵՍ ԳԱ­ԼԱ­ՋՅԱՆ