«Իրավունք» թերթի տպագիր համարներ

Օդի որակի բարելավումը նվազեցնում է թուլամտության զարգացման հավանականությունը

Հասարակություն

Օդի որակի բարելավումը կարող է բարելավել նաև կոգնիտիվ գործառույթներն ու նվազեցնել թուլամտության զարգացման վտանգը: Գիտնականները նման եզրահանգման են եկել մի քանի հետազոտությունից հետո, որոնց արդյունքները ներկայացվել են Ալցհեյմերի միջազգային համաժողով 2021-ի շրջանակներում:

Նախկինում արված հետազոտություններն ախտոտված օդի տևական ազդեցությունը կապում էին Ալցհեյմերի հիվանդության հետ կապված վահանիկների ազդեցության հետ, սակայն ներկայիս հետազոտություններն առաջինն են, որոնք ապացուցում են, որ օդի աղտոտվածության մակարդակի նվազեցումը՝ դրանում վառելիքի այրման հետևանքով առաջացած վնասակար տարրերի ու մանր մասնիկների մակարդակի նվազեցումը կապված է թուլամտության ու Ալցհեյմերի հիվանդության զարգացման հավանականության նվազման հետ:

Հետազոտությունները ցույց են տվել, որ 10 տարի շարունակ օդում մանր կոշտ մասնիկների (PM2,5) ու երթևեկությամբ պայմանավորված աղտոտող նյութերի (NO2) մակարդակների նվազեցումը 10 տոկոսով հանգեցնում է թուլամտության մակարդակի նվազեցման 14 տոկոսով և 26 տոկոսով համապատասխանաբար: Ընդ որում՝ այս փոփոխությունները նկատվել են կանանց մոտ:

ԱՄՆ-ում անցկացված ուսումնասիրությունը ցույց է տվել, որ աղտոտված օդի տևական ազդեցությունը կապված է արյան մեջ բետա-ամիլոիդների բարձր մակարդակի հետ, ինչն էլ վկայում է օդի որակի ու գլխուղեղի՝ Ալցհեյմերի հիվանդության մասին վկայող ֆիզիկական փոփոխությունների միջև կապի առկայության մասին:

Նյութի աղբյուրը՝ medikforum.ru

Նոյեմբերի 9-ի հայտարարության կատարման դեպքում Արցախը կունենայինք, ԹՐԻՓՓ-ն էլ չէր լինի․ Հայկ Բաբուխանյան ՈՒՂԻՂ. Համախմբվում են որ ի՞նչ անեն․ Հայկ Բաբուխանյան ՈՒՂԻՂ․ Ինչու իրար ծեծեցին ուժեղներն ու դուխովները․ Հայկ Բաբուխանյան Նեոնացիզմի փաստաբան «կատակասեր» Սարիկը ՇՆՈՐՀԱՎՈՐԱՆՔ Տեղի ունեցավ ՍԻՄ կուսակցության 29-րդ համաժողովը ՑԱՎԱԿՑԱԿԱՆ ՈՒՂԻՂ․ Ի՞նչ ճանճ է կծել Նիկոլին․ Հայկ Բաբուխանյան Նիկոլի Արցախից հրաժարվելը տեղի ունեցավ Եվրամիության , հատկապես Ֆրանսիայի, ճնշման ներքո Ամենագաղափարական ընդդիմությունը մենք ենք․ Հայկ Բաբուխանյան ՈՒՂԻՂ. Նիկոլը յավաշ֊յավաշ ու կհանձնի Հայաստանը. Հայկ Բաբուխանյան Սա պատերազմ է հայ հավատացյալ ժողովրդի դեմ․ Հայկ Բաբուխանյան Քոչարյանական դաշինքը ոտնահարում է ոչ միայն Ղրիմի, այլեւ Արցախի իրավունքը Սրանից ավել էլ ի՞նչ անեն, հոգևորականներին կախե՞ն ծառից, գնդակահարե՞ն նրանց․ Հայկ Բաբուխանյան Ժողովուրդ ջան, մեր երկիրը մազից է կախված, եկեք փորձենք փրկել․ Հայկ Բաբուխանյան Ժողովուրդը պետք է որոշի՝ ուզում է մնալ ԵԱՏՄ-ում, թե՞ գնալ Եվրամիություն․ Բաբուխանյան Եթե Փաշինյանը դավաճանա, ինչի՞ եք իր հետ նույն սեղանի շուրջ նստում․ Բաբուխանյան (տեսանյութ) ՀՀ-ում ստորագրահավաք է սկսվել արտաքին քաղաքական հարցով հանրաքվե անցկացնելու համար Պաշտպանենք Անկախության հռչակագրի յուրաքանչյուր տառը․ Հայկ Բաբուխանյանի կոչը կուսակցություններին Ինչ նոր իրական ընդդիմություն է ձեւավորվում ԱԺ-ից դուրս․ Բաբուխանյանը փակագծեր է բացում Հայաստանի ապագան որոշվելու է ոչ թէ ԱԺ-ում, այլ հանրաքվեով. Հայկ Բաբուխանյան Ուղիղ. Նիկոլը նորից ստացավ իր երազած ընդդիմությունը. Հայկ Բաբուխանյան ՈՒՂԻՂ. Ընդդիմության մանդատապաշտությունը Ծառուկյանին հետապնդելու ժամանա՞կ է բռնում․ Բաբուխանյան Ընտրության արդյունքները Փաշինյանի հետ պայմանավորվածության հետևանք է, կամ էլ՝ անգրագիտության ՈՒՂԻՂ. Առանց փողոցային պայքարի` ՍԴ դիմելը Նիկոլի օգտին էր. Հայկ Բաբուխանյան