«Իրավունք» թերթի տպագիր համարներ

ՇՏԱՊ. Տեղեկատվական անվտանգության մասնագետը բացառիկ մանրամասներ է ներկայացնում

Թեմա

Այսօր՝ նոյեմբերի 18-ին, աշխարհում գրանցվել է խոշոր տեխնիկական խափանում Cloudflare ենթակառուցվածքում, ինչի հետևանքով աշխարհի միլիոնավոր կայքեր դադարել են աշխատել։ Թե իրականում ինչ էր տեղի ունեցել, ովքեր էին թիրախում եւ ինչի մասին է հուշում խնդիրը բացառիկ մանրամասներ է ներկայացնում հայտնի տեղեկատվական անվտանգության մասնագետ Արսեն Լեվոնյանը.

- Cloudflare-ը համարվում է համաշխարհային ինտերնետ տրաֆիկի ամենամեծ կառավարողներից մեկը։ Շատ ընկերություններ, պետական կառույցներ, լրատվական հարթակներ և էլեկտրոնային առևտրի կայքեր գործում են հենց այս համակարգի միջոցով։ Հետևաբար, ծառայության խափանումը զգացվել է գլոբալ մակարդակով՝ առաջացնելով տեխնիկական դժվարություններ, առցանց վաճառքների դադարեցումներ, իսկ որոշ ընկերությունների համար՝ նաև ֆինանսական կորուստներ։

Ըստ նախնական տեխնիկական տվյալների, խնդիրն առաջացել է Cloudflare-ի ներքին կոնֆիգուրացիոն սխալի հետևանքով։ Սերվերային համակարգում ավտոմատ կերպով ստեղծվող մոդուլներից մեկը գերազանցել է թույլատրելի չափերը, ինչն էլ բերել է ծրագրային խափանման։ Ընկերությունը պաշտոնապես հաստատել է, որ տեղի ունեցածը կիբեռհարձակում չէ, այլ բացառապես տեխնիկական խնդիր։

Cloudflare-ի մասնագետները իրականացրել են շտկումներ, և ծառայությունների մեծ մասը արդեն արդեն վերականգնվել է։ Այնուամենայնիվ, որոշ կայքեր կարող են շարունակել զգալ դանդաղագործություն կամ ժամանակավոր սխալներ՝ մինչև ցանցի լիարժեք կայունացումը։

Խափանումը ազդել է տարբեր ոլորտների հայտնի հարթակների վրա՝ սոցիալական ցանցեր, արհեստական բանականության ծառայություններ, առցանց վաճառքի կայքեր, խաղային հարթակներ և մեդիա պլատֆորմներ։ Շատ օգտատերեր բողոքել են, որ կայքերը ցուցադրում էին «500 Internal Server Error» կամ ընդհանրապես չէին բեռնվում։

Այսօր տեղի ունեցածը ցույց տվեց կարևոր մի իրողություն՝ ինտերնետային ենթակառուցվածքի զգալի մասը կախված է սահմանափակ թվով գլոբալ ծառայություններից։ Երբ նման ծառայությունը խափանվում է, դրա հետևանքը շղթայական կերպով ազդում է համացանցի մեծ հատվածի վրա։

Cloudflare-ի խափանումը նորից հիշեցրեց, որ ինտերնետը, որքան էլ հզոր և զարգացած, շարունակում է ունենալ կենտրոնացված կախվածություններ, որոնք կարող են խաթարել միլիոնավոր օգտատերերի թվային գործունեությունը՝ ընդամենը մեկ սխալի պատճառով։

 

ՈՒՂԻՂ. Համախմբվում են որ ի՞նչ անեն․ Հայկ Բաբուխանյան ՈՒՂԻՂ․ Ինչու իրար ծեծեցին ուժեղներն ու դուխովները․ Հայկ Բաբուխանյան Նեոնացիզմի փաստաբան «կատակասեր» Սարիկը ՇՆՈՐՀԱՎՈՐԱՆՔ Տեղի ունեցավ ՍԻՄ կուսակցության 29-րդ համաժողովը ՑԱՎԱԿՑԱԿԱՆ ՈՒՂԻՂ․ Ի՞նչ ճանճ է կծել Նիկոլին․ Հայկ Բաբուխանյան Նիկոլի Արցախից հրաժարվելը տեղի ունեցավ Եվրամիության , հատկապես Ֆրանսիայի, ճնշման ներքո Ամենագաղափարական ընդդիմությունը մենք ենք․ Հայկ Բաբուխանյան ՈՒՂԻՂ. Նիկոլը յավաշ֊յավաշ ու կհանձնի Հայաստանը. Հայկ Բաբուխանյան Սա պատերազմ է հայ հավատացյալ ժողովրդի դեմ․ Հայկ Բաբուխանյան Քոչարյանական դաշինքը ոտնահարում է ոչ միայն Ղրիմի, այլեւ Արցախի իրավունքը Սրանից ավել էլ ի՞նչ անեն, հոգևորականներին կախե՞ն ծառից, գնդակահարե՞ն նրանց․ Հայկ Բաբուխանյան Ժողովուրդ ջան, մեր երկիրը մազից է կախված, եկեք փորձենք փրկել․ Հայկ Բաբուխանյան Ժողովուրդը պետք է որոշի՝ ուզում է մնալ ԵԱՏՄ-ում, թե՞ գնալ Եվրամիություն․ Բաբուխանյան Եթե Փաշինյանը դավաճանա, ինչի՞ եք իր հետ նույն սեղանի շուրջ նստում․ Բաբուխանյան (տեսանյութ) ՀՀ-ում ստորագրահավաք է սկսվել արտաքին քաղաքական հարցով հանրաքվե անցկացնելու համար Պաշտպանենք Անկախության հռչակագրի յուրաքանչյուր տառը․ Հայկ Բաբուխանյանի կոչը կուսակցություններին Ինչ նոր իրական ընդդիմություն է ձեւավորվում ԱԺ-ից դուրս․ Բաբուխանյանը փակագծեր է բացում Հայաստանի ապագան որոշվելու է ոչ թէ ԱԺ-ում, այլ հանրաքվեով. Հայկ Բաբուխանյան Ուղիղ. Նիկոլը նորից ստացավ իր երազած ընդդիմությունը. Հայկ Բաբուխանյան ՈՒՂԻՂ. Ընդդիմության մանդատապաշտությունը Ծառուկյանին հետապնդելու ժամանա՞կ է բռնում․ Բաբուխանյան Ընտրության արդյունքները Փաշինյանի հետ պայմանավորվածության հետևանք է, կամ էլ՝ անգրագիտության ՈՒՂԻՂ. Առանց փողոցային պայքարի` ՍԴ դիմելը Նիկոլի օգտին էր. Հայկ Բաբուխանյան Այս ընտրություններում պարտվեցին բոլորը. Հայկ Բաբուխանյան