«Իրավունք» թերթի տպագիր համարներ

Երբ հասարակությունը դատապարտում է մարդուն ցմահ. «Իրավունքը» շարունակում է բացառիկ իրավունքով ներկայացնել հայտնի փաստաբանի հոդվածաշարը

ԽԵՂՎԱԾ ՃԱԿԱՏԱԳՐԵՐ
    ՄԱՍ 3

ԵՐԲ ՀԱՍԱՐԱԿՈՒԹՅՈՒՆՆ Է ԴԱՏԱՊԱՐՏՈՒՄ ՄԱՐԴՈՒՆ ՑՄԱՀ

Դատարանը կարող է դատապարտել մարդուն տարիների ազատազրկման։
Բայց հաճախ կա մի դատավճիռ, որը շատ ավելի երկար է տևում։
Այդ դատավճիռը կայացնում է հասարակությունը։
Դատարանի վճիռը ունի ժամկետ։
Հասարակության վճիռը՝ հաճախ ոչ։

Երբ մարդը կատարում է ծանր հանցագործություն, հասարակության բնական արձագանքը վրդովմունքն է։
Սա հասկանալի է և նույնիսկ արդարացված։
Բայց իրավունքը հենց այդ պատճառով է ստեղծվել, որպեսզի մարդու նկատմամբ վերաբերմունքը որոշվի ոչ թե զայրույթով, այլ օրենքով։
Երբ դատարանը կայացնում է դատավճիռ, ենթադրվում է, որ դրանով ավարտվում է պետության պատժի իրավունքը։
Այնուհետև սկսվում է մի այլ գործընթաց՝
մարդու վերադարձը դեպի հասարակություն։

Սակայն իրականում այդ ճանապարհը հաճախ փակվում է ոչ թե օրենքով, այլ մարդկանց վերաբերմունքով։

Մարդը կարող է կրել իր պատիժը, անցնել տարիներ, փոխվել, հասկանալ իր կատարածի ծանրությունը, սակայն երբ նա փորձում է վերադառնալ հասարակություն, հաճախ բախվում է անտեսանելի պատի։
Այդ պատը կոչվում է անվստահություն։
Երբեմն այն արտահայտվում է լուռ հայացքներով,
երբեմն՝ աշխատանքի մերժումով,
երբեմն՝ հասարակական պիտակով, որը մարդուն ուղեկցում է ամբողջ կյանքում։
Մարդը դառնում է ոչ թե իր անունով, այլ իր անցյալով։

Եվ այդ պահին հասարակությունը անգիտակցաբար ստեղծում է մի նոր պատիժ՝
կյանքի վերջը մինչև կյանքի վերջը կրելու պատիժ։
Սակայն այստեղ կա մի լուրջ հարց։
Եթե մարդը երբեք չի կարող վերադառնալ հասարակություն, ապա ինչու՞ պետք է նա փորձի փոխվել։
Եթե մարդը գիտի, որ հասարակությունը երբեք չի ընդունելու իրեն, ապա ինչու՞ պետք է նա հավատա իր փոփոխության իմաստին։
Այս հարցը ոչ միայն բարոյական է, այլ նաև իրավական։

Քրեակատարողական համակարգի ամբողջ գաղափարախոսությունը կառուցված է այն համոզման վրա, որ մարդը կարող է վերադառնալ հասարակություն։
Եթե այդ հնարավորությունը փակվում է, ապա բանտերը դադարում են լինել ուղղման վայր և դառնում են պարզապես մեկուսացման տարածքներ։
Սակայն պատմությունը բազմիցս ցույց է տվել, որ մարդը կարող է փոխվել։
Կան մարդիկ, ովքեր բանտում սկսում են կարդալ, սովորել, մտածել իրենց կյանքի մասին, վերագտնել հավատը, վերագտնել խիղճը։
Երբեմն բանտի խցում մարդը առաջին անգամ է հասկանում կյանքի արժեքը։
Երբեմն հենց այնտեղ է մարդը առաջին անգամ հասկանում, թե ինչ է նշանակում պատասխանատվություն։
Եվ հենց այդ պահին սկսվում է ամենակարևոր փոփոխությունը։
Բայց եթե հասարակությունը չի հավատում այդ փոփոխությանը, ապա այդ ամբողջ ճանապարհը կորցնում է իր իմաստը։
Քանի որ մարդը չի կարող ապրել առանց հավատալու, որ իր կյանքը կարող է նորից արժեք ունենալ։
Հասարակությունը հաճախ պահանջում է արդարություն։
Բայց արդարությունը չի կարող գոյություն ունենալ առանց ողորմության։
Քանի որ իրավունքը առանց ողորմության վերածվում է մեխանիկական համակարգի, որտեղ մարդը դադարում է լինել մարդ և դառնում է պարզապես գործ։
Քրիստոնեական ուսմունքը վաղուց տվել է այս հարցի պատասխանը։
Ամենածանր մեղքը կատարած մարդը նույնպես չի զրկվում ապաշխարելու հնարավորությունից,բացառությամբ,կարծում եմ' դավաճանությունը։
Եթե մարդուն նույնիսկ Աստված տալիս է ապաշխարության հնարավորություն, ապա հասարակությունը ի՞նչ իրավունք ունի վերջնականապես փակելու այդ ճանապարհը։
Սա չի նշանակում մոռանալ հանցագործությունը։
Սա նշանակում է ընդունել, որ մարդը չի կարող հավերժ մնալ իր ամենամեծ սխալի մեջ փակված։
Քանի որ եթե հասարակությունը մարդուն թողնում է իր անցյալի մեջ փակված, ապա իրականում դատապարտում է ոչ միայն նրան, այլ նաև ինքն իրեն։
Քանի որ հասարակությունը, որը չի հավատում մարդու փոխվելու հնարավորությանը, վաղ թե ուշ սկսում է կորցնել հավատը նաև սեփական ապագայի նկատմամբ։
Եվ այդ ժամանակ ամենամեծ վտանգը ոչ թե հանցագործությունն է։
Ամենամեծ վտանգը դառնում է անհույս հասարակությունը։
Իսկ այստեղ, որտեղ չկա հույս, արդարությունը նույնպես չի կարող երկար ապրել։
Ուստի իրական հարցը սա չէ, թե ինչ հանցագործություն է կատարել մարդը։
Իրական հարցը սա է.
Արդյո՞ք մենք պատրաստ ենք հավատալ, որ մարդը կարող է նորից մարդ դառնալ։
Քանի որ եթե մենք կորցնում ենք այդ հավատը,
ապա այդ օրը մենք կորցնում ենք նաև արդարադատության ամենակարևոր հիմքը։
Եվ հենց այդ պահին հասարակությունը աննկատ կերպով սկսում է կառուցել ոչ թե արդարության աշխարհ,
այլ վախի և անտարբերության բանտ։

(շարունակելի)

ԼԵՎՈՆ ՍՈԽԱԿԻ ԲԱՂԴԱՍԱՐՅԱՆ
Փաստաբան

ՈՒՂԻՂ. Համախմբվում են որ ի՞նչ անեն․ Հայկ Բաբուխանյան ՈՒՂԻՂ․ Ինչու իրար ծեծեցին ուժեղներն ու դուխովները․ Հայկ Բաբուխանյան Նեոնացիզմի փաստաբան «կատակասեր» Սարիկը ՇՆՈՐՀԱՎՈՐԱՆՔ Տեղի ունեցավ ՍԻՄ կուսակցության 29-րդ համաժողովը ՑԱՎԱԿՑԱԿԱՆ ՈՒՂԻՂ․ Ի՞նչ ճանճ է կծել Նիկոլին․ Հայկ Բաբուխանյան Նիկոլի Արցախից հրաժարվելը տեղի ունեցավ Եվրամիության , հատկապես Ֆրանսիայի, ճնշման ներքո Ամենագաղափարական ընդդիմությունը մենք ենք․ Հայկ Բաբուխանյան ՈՒՂԻՂ. Նիկոլը յավաշ֊յավաշ ու կհանձնի Հայաստանը. Հայկ Բաբուխանյան Սա պատերազմ է հայ հավատացյալ ժողովրդի դեմ․ Հայկ Բաբուխանյան Քոչարյանական դաշինքը ոտնահարում է ոչ միայն Ղրիմի, այլեւ Արցախի իրավունքը Սրանից ավել էլ ի՞նչ անեն, հոգևորականներին կախե՞ն ծառից, գնդակահարե՞ն նրանց․ Հայկ Բաբուխանյան Ժողովուրդ ջան, մեր երկիրը մազից է կախված, եկեք փորձենք փրկել․ Հայկ Բաբուխանյան Ժողովուրդը պետք է որոշի՝ ուզում է մնալ ԵԱՏՄ-ում, թե՞ գնալ Եվրամիություն․ Բաբուխանյան Եթե Փաշինյանը դավաճանա, ինչի՞ եք իր հետ նույն սեղանի շուրջ նստում․ Բաբուխանյան (տեսանյութ) ՀՀ-ում ստորագրահավաք է սկսվել արտաքին քաղաքական հարցով հանրաքվե անցկացնելու համար Պաշտպանենք Անկախության հռչակագրի յուրաքանչյուր տառը․ Հայկ Բաբուխանյանի կոչը կուսակցություններին Ինչ նոր իրական ընդդիմություն է ձեւավորվում ԱԺ-ից դուրս․ Բաբուխանյանը փակագծեր է բացում Հայաստանի ապագան որոշվելու է ոչ թէ ԱԺ-ում, այլ հանրաքվեով. Հայկ Բաբուխանյան Ուղիղ. Նիկոլը նորից ստացավ իր երազած ընդդիմությունը. Հայկ Բաբուխանյան ՈՒՂԻՂ. Ընդդիմության մանդատապաշտությունը Ծառուկյանին հետապնդելու ժամանա՞կ է բռնում․ Բաբուխանյան Ընտրության արդյունքները Փաշինյանի հետ պայմանավորվածության հետևանք է, կամ էլ՝ անգրագիտության ՈՒՂԻՂ. Առանց փողոցային պայքարի` ՍԴ դիմելը Նիկոլի օգտին էր. Հայկ Բաբուխանյան Այս ընտրություններում պարտվեցին բոլորը. Հայկ Բաբուխանյան