ԻՐԱՆ-ԱՄՆ ԲԱՆԱԿՑՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐԸ ՀԱՍՏԱՏ ԿՇԱՐՈՒՆԱԿՎԵՆ

Այս­պի­սով, ԱՄՆ-ն նո­րից ստիպ­ված ե­ղավ ծանր հե­տե­ւանք­ներ խոս­տա­ցող քայ­լի` Ի­րա­նի բլո­կա­դա­յին գնալ ա­ռանց դաշ­նա­կից­նե­րի օգ­նութ­յան (Те;с наеу https://iravunk.com/?p=338500&l=am): ՆԱՏՕ-ա­կան երկր­նե­րը մե­կը մյու­սի հե­տե­ւից շտա­պե­ցին հրա­ժար­վել մաս­նակ­ցել բլո­կա­դա­յին: Ընդ ո­րում` փաս­տը, որ Հուն­գա­րիա­յում պարտ­վեց Օր­բա­նը, ում Թ­րամփն իր ըն­կերն էր հա­մա­րում եւ նա­խօ­րեին հուն­գա­րա­ցի­նե­րին էր դի­մել` նրա օգ­տին քվեար­կե­լու հա­մար, ցույց է տա­լիս ԱՄՆ նա­խա­գա­հի ռեալ կշի­ռը նաեւ եվ­րո­պա­կան հան­րութ­յան մոտ:

Եվ­րո­պա­յի` Թ­րամ­փի նկատ­մամբ այս կոշ­տա­ցող մո­տե­ցու­մը մեկ հան­գա­ման­քի մա­սին էլ է ակ­նար­կում: Այն­տեղ սկսել են հաս­կա­նալ, որ ինչ­պես ի­րա­նա­կան պա­տե­րազ­մը, այն­պես էլ դրան հա­ջոր­դած Իս­լա­մա­բա­դի բա­նակ­ցութ­յու­ննե­րը, բա­ցի նրա­նից, որ ի ցույց դրե­ցին Ի­րա­նի բարձր դի­մադ­րո­ղա­կա­նութ­յու­նը, նաեւ հու­շում են, որ հե­գե­մոնն այն­քան էլ հե­գե­մոն չէ: Այլ կերպ ա­սած` ԱՄՆ-ի գլո­բալ գե­րիշ­խա­նութ­յան մո­դելն աչ­քի ա­ռաջ փլուզ­վում է: Ըստ այդմ, չի գոր­ծում մե­խա­նիզ­մը, ո­րը մինչ այդ ա­մե­րիկ­յան գե­րիշ­խա­նութ­յան հիմքն էր. բա­վա­կան է Վա­շինգ­տո­նը մի թե­թեւ սպառ­նար, որ բո­լո­րը վա­զեին կա­տա­րե­լու: Իսկ դրա հիմ­քում այն է, որ չի գոր­ծում նաեւ ԱՄՆ-ի ռազ­մա­կան մո­դե­լը. օ­դից հար­ված­ներ, եւ բո­լո­րը հանձն­վում էին: Ռազ­մա­կան նոր մե­խա­նիզ­մը, որն ի հայտ ե­կավ Ուկ­րաի­նա­յում եւ ո­րին ռուս­նե­րը (նաեւ` ուկ­րաի­նա­ցի­նե­րը) կա­րո­ղա­ցան ա­դապ­տաց­վել: Այ­սինքն, որ պա­տե­րազ­մում գե­րիշ­խող է ոչ թե մի­լիար­դա­նոց տեխ­նի­կան, ո­րը սպա­ռե­լուց հե­տո հա­մալ­րելն է դառ­նում գերխն­դիր, այլ է­ժան ա­նօ­դա­չու­նե­րը, ո­րոնք կա­րե­լի է ա­րա­գո­րեն ար­տադ­րել տասն­յակ հա­զար­նե­րով, ԱՄՆ-ի հա­մար ներ­կա­յումս ա­պա­գա է: Կ­հաս­նի՞ այդ ա­պա­գա­յին, դա եւս բա­զում գոր­ծոն­նե­րից է կախ­ված:

­Մեկ այլ գոր­ծոն եւս ի ցույց դրվեց. աշ­խարհն այն աս­տի­ճան է կախ­ված է­ներ­գա­ռե­սուրս­նե­րից, որ գե­րիշ­խող են դառ­նում այդ ռե­սուրս­նե­րը, եւ որ էլ ա­վե­լի կա­րե­ւոր է, լո­գիս­տի­կա­նե­րը վե­րահս­կող­նե­րը: Մաս­նա­վո­րա­պես, Հոր­մու­զի նե­ղու­ցը դար­ձել է այլ վե­րահս­կո­ղութ­յան գոր­ծիք, եւ ոչ միայն նավ­թի, այլեւ հա­մաշ­խար­հա­յին շու­կա­յի, քա­ղա­քա­կա­նութ­յան վե­րահս­կո­ղութ­յան: ԱՄՆ-ի հա­մար այդ գոր­ծո­նը լիար­ժեք չէ. է­ներ­գա­կիր­ներ ԱՄՆ-ն շատ ու­նի, բայց նաեւ հսկա­յա­կան չա­փե­րի է հաս­նում ներ­քին սպա­ռու­մը, եւ ա­զատ ռե­սուրս­ներ քիչ են մնում: Ռու­սաս­տա­նի պա­րա­գա­յում այլ պատ­կեր է, եւ պա­տա­հա­կան չէ, որ Օր­բա­նին հաղ­թող Մադ­յա­րի ա­ռա­ջին հայ­տա­րա­րութ­յուն­նե­րից մեկն էր` «Մենք ստիպ­ված կլի­նենք նստել բա­նակ­ցութ­յուն­նե­րի սե­ղա­նի շուրջ Ռու­սաս­տա­նի նա­խա­գա­հի հետ։ Ռու­սաս­տա­նի եւ Հուն­գա­րիա­յի աշ­խար­հագ­րա­կան դիր­քը չի փոխ­վի։ Մեր է­ներ­գե­տիկ կախ­վա­ծութ­յու­նը Ռու­սաս­տա­նից նույն­պես կմնա։ Մենք կբա­նակ­ցենք»: Զե­լենս­կին ե­րե­ւի դա լսում էր ա­պու­շա­ցած դեմ­քով… Մինչ­դեռ այս նոր է­ներ­գե­տիկ ի­րա­վի­ճա­կը նաեւ Եվ­րո­պա­յի հա­մար է ա­ռաջ­նա­յին օ­րա­կարգ բե­րել Ռու­սաս­տա­նի հետ հա­րա­բե­րութ­յուն­նե­րի թե­ման: Մ­նալ կախ­ված Հոր­մու­զի նե­ղու­ցի՞ց, շա­րու­նա­կել օգտ­վել ա­մե­րիկ­յան գեր­թանկ է­ներ­գա­ռե­սուրս­նե­րի՞ց. եր­կու տար­բե­րակն էլ ան­խու­սա­փե­լի են դարձ­նում տնտե­սա­կան ա­ղե­տը: Իսկ եր­րորդ տար­բե­րա­կը Մոսկ­վա­յի հետ լե­զու գտնելն է. եվ­րո­պա­կան ո­րոշ ա­ռանց­քա­յին փոր­ձա­գետ­ներ ար­դեն հի­շել են Պու­տի­նի եր­բեմ­նի ա­ռա­ջար­կը` Պոր­տու­գա­լիա­յից մին­չեւ Վ­լա­դի­վաս­տոկ տնտե­սա­կան տի­րույ­թի մա­սին:

Այս նոր ի­րո­ղութ­յուն­նե­րը, ի­հար­կե, Թ­րամ­փը եւս ստիպ­ված է լի­նե­լու ըն­դու­նել, ընդ ո­րում` շատ ա­րագ, ժա­մա­նակ նա չու­նի: Հայ­տա­րա­րել է բլո­կա­դա­յի մա­սին, բայց, օ­րի­նակ, ի՞նչ է ա­նե­լու, ե­թե չի­նա­կան ո­րե­ւէ տան­կեր, վրան չի­նա­կան դրոշ բարձ­րաց­րած, փոր­ձի անց­նել դե­պի Ի­րան կամ հա­կա­ռա­կը: Պետք է խո­ցի՞ կամ գրա­վի՞. հաս­տատ լուրջ չէ: Կամ, որ­քա՞ն ժա­մա­նակ կա­րող է ա­մե­րիկ­յան գրե­թե ողջ նա­վա­տոր­մը պա­հել Ի­րա­նի մոտ, երբ ա­մեն մի օ­րը նաեւ նե­րա­մե­րիկ­յան հար­թութ­յու­նում է իր հա­մար ան­կում ար­ձա­նագ­րում:

Այս­պի­սով, Թ­րամ­փը նո­րից կանգ­նած է եր­կընտ­րան­քի ա­ռաջ: Շա­րու­նա­կել խոս­տա­ցած ծո­վա­յին բլո­կա­դան, ո­րը շատ ա­րագ, ա­մե­նաու­շը մեկ շա­բա­թից կհան­գեց­նի պա­տե­րազ­մի վերսկս­ման: Այն պա­տե­րազ­մի, ո­րը նա դժվա­րութ­յամբ կա­րո­ղա­ցավ կանգ­նեց­նել:

Այ­լընտ­րան­քը բա­նակ­ցութ­յու­ննե­րին վե­րա­դառ­նալն է, որ­քան էլ որ դրանք հի­մա տա­պալ­ված են թվում: Ընդ ո­րում, ար­դեն հար­ցը միայն Ի­րա­նի հետ պայ­մա­նա­վոր­վե­լը չէ. պետք է միան­գա­մայն այլ մո­տե­ցում, այդ թվում` պատ­ժա­մի­ջոց­նե­րի մո­դե­լի գո­նե մաս­նա­կի ա­պա­մոն­տա­ժում, նոր առեւտ­րա­յին ու­ղի­ներ, այդ հիմ­քով կա­պե­րի ամ­րապն­դում Չի­նաս­տա­նի եւ Ռու­սաս­տա­նի հետ: Խո­շոր հաշ­վով, գի­տակց­ված եւ պայ­մա­նա­վոր­ված ան­ցում բազ­մաբ­եւեռ հա­մա­կար­գի:

Այ­լընտ­րան­քը բո­լո­րը պարզ տե­սան. ոչ միայն ծա­վալ­վող պա­տե­րազմ, այլեւ ընդ­հուպ հա­սել են այն կե­տին, որ­տեղ հին հա­մա­կար­գը կորց­նում է գոր­ծըն­թաց­նե­րը կա­ռա­վա­րե­լու իր բո­լոր հնա­րա­վո­րութ­յուն­նե­րը: Իսկ դրա գա­գաթ­նա­կե­տը մի­ջու­կա­յին բա­խումն է:

Չ­նա­յած, ար­դեն խոս­վում է, որ մոտ օ­րերս Ի­րա­նի ու ԱՄՆ-ի եւս մեկ բա­նակ­ցա­յին ռաունդ կլի­նի: Մ­նում է, որ Թ­րամ­փի թի­մում կա­րո­ղա­նան մար­սել  փաս­տա­ցի ներկա ի­րա­վի­ճա­կը:

Այս թեմայով Ունի Հայաստանը գազի այլընտարանք. Մեկնաբանում է տնտեսագետը Սպիտակ տունը Ուիտկոֆի, Քուշների բանակցությունները Մոսկվայում համարում է «բովանդակալից» Եթե ​​ԱՄՆ-ն կատարի իր պարտավորությունները, մենք կբացենք նաև Հորմուզի նեղուցը. Մասուդ Փեզեշքիան Երրորդ երկիր խառնում է վիճակը. քրդական ներուժը ուղղորդում են Իրանի դեմ Որքան են խոստացել Իրանում յուրաքանչյուր ամերիկացի զինվորականի համար