Կա ուկրաինական պատերազմն արագորեն ավարտելու իրական շանս

Այն, որ ի­րա­նա­կան պա­տե­րազ­մի արդ­յունք­ներն էա­կան փո­փո­խութ­յուն­ներ են մտցնե­լու նաեւ Հա­րա­վա­յին Կով­կա­սում, հայտ­նի տրա­մա­բա­նութ­յուն է: Ընդ ո­րում, դժվար չէ կռա­հել, որ Ի­րա­նի դիր­քե­րի ամ­րապն­դու­մը Հա­յաս­տա­նի հա­մար լա­վա­գույն տար­բե­րա­կը կա­րող է դառ­նալ:

Մ­յուս կող­մից, էլ ա­վե­լի հին տրա­մա­բա­նութ­յուն է, որ կով­կաս­յան ուղ­ղութ­յան վրա էլ ա­վե­լի ար­մա­տա­կան ազ­դե­ցութ­յուն կա­րող է ու­նե­նալ նաեւ ուկ­րաի­նա­կան պա­տե­րազ­մի ա­վար­տը: Այն, թեեւ, ի­րա­նա­կա­նի ֆո­նին ո­րո­շա­կիո­րեն երկ­րորդ պլան է մղվել, սա­կայն դա ա­վե­լի շատ պայթ­յու­նի շե­մին հան­դար­տութ­յան տեսք ու­նի:

­Նախ, այս ըն­թաց­քում Ուկ­րաի­նան այդ­պես էլ չկա­րո­ղա­ցավ լու­ծել իր ֆի­նան­սա­վոր­ման խնդի­րը, որն ա­մե­նա­մոտ ժա­մա­նակ­ներս լրջա­գույն խնդիր­ներ է խոս­տա­նում: Նախ, ե­թե մինչ ի­րա­նա­կան պա­տե­րազմն ԱՄՆ–ն էա­պես կրճա­տել էր Ուկ­րաի­նա­յին ցու­ցա­բեր­վող ա­ջակ­ցութ­յու­նը, ա­պա այն խո­շոր ներդ­րում­նե­րը (ֆի­նան­սա­կան եւ զեն­քի տես­քով), ո­րոնք Թ­րամփն ի­րա­կա­նաց­նում է Ի­րա­նի ճա­կա­տում, Ուկ­րաի­նա­յի ա­ջակ­ցութ­յու­նը գործ­նա­կա­նում զրո­յաց­րել է: Դա, նման է, որ վեր­ջա­պես հաս­կա­ցել են նաեւ Կիե­ւում: Ա­մեն դեպ­քում, ինչ­պես գրում է The Atlantic–ը` Կի­եւը այլեւս հույս չու­նի` կապ­ված Վա­շինգ­տո­նի հետ. «Ուկ­րաի­նան վեր­ջա­պես հրա­ժար­վեց Թ­րամ­փից: Զե­լենս­կին դուրս է գրել ԱՄՆ-ին իր հաշ­վարկ­նե­րից»:

Ինչ վե­րա­բե­րում է Եվ­րո­պա­յի խոս­տա­ցած 90 մի­լիարդ դո­լա­րին, ա­պա թեեւ դրա ար­գե­լակ­ման հիմ­նա­կան մե­ղա­վոր էին հա­մա­րում Օր­բա­նին, ա­պա նա թեեւ կորց­րեց վար­չա­պե­տի ա­թո­ռը, սա­կայն այդ­պես էլ չկան նշան­ներ, որ այդ փո­ղը կտրա­մադր­վի: Ու մեծ հարց է, թե իշ­խա­նութ­յան ե­կած նոր ու­ժե­րը, որն­քան էլ որ Եվ­րո­պա­յի հո­վա­նա­վոր­յալ­ներն են հա­մար­վում, ինչ­–որ բան կփո­խե՞ն այս հար­ցում:

Մ­յուս կող­մից, ինչ­պես ցույց տվե­ցին Բուլ­ղա­րիա­յի խորհր­դա­րա­նա­կան ընտ­րութ­յուն­նե­րը, այս երկ­րի հետ կապ­ված եւս հար­ցեր են ա­ռա­ջա­ցել: Հաղ­թել է նախ­կին նա­խա­գահ Ռու­մեն Ռադ­եւի կու­սակ­ցութ­յու­նը, «Արեւ­մուտ­քը խու­ճա­պի մեջ է», «ԿԳԲ-ն Եվ­րո­պա­յում նոր գոր­ծա­կալ է ակ­տի­վաց­րել», «կրեմ­լա­մետ», «Պու­տի­նի մարդ», «կրեմ­լի գոր­ծա­կալ», «երկ­րորդ Օր­բան», «ո՞րն է Ռադ­եւի կո­չու­մը ԿԳԲ-ում», «Պու­տինն ու­նի նոր լա­վա­գույն ըն­կեր Եվ­րո­պա­յում» ար­տա­հայ­տութ­յուն­նե­րը ո­ղո­ղել են եվ­րո­պա­կան լրատ­վա­մի­ջոց­նե­րը: Ի­րա­կան են դրանք, թե` ոչ, սա դեռ հար­ցի մի կողմն է: Մ­յուս կողմն այն է, որ այդ ար­տա­հայ­տութ­յու­ննե­րը քիչ չէին նաեւ ընտ­րութ­յու­ննե­րից ա­ռաջ, ու չնա­յած դրանց կամ մի­գու­ցե դրանց հաշ­վին Ռա­դե­ւը հաղ­թեց: Այն է` նրան ժո­ղո­վուրդն ա­ջակ­ցեց ան­գամ նման կո­չե­րի պա­րա­գա­յում: Իսկ միակ բա­նը, որն այս պա­հին փաստ է, դա այն է, որ Ռադ­եւի կու­սակ­ցութ­յու­նը բա­ցա­հայտ հան­դես է գա­լիս Ռու­սաս­տա­նի հետ նոր­մալ հա­րա­բե­րութ­յուն­նե­րի օգ­տին եւ դեմ է Ուկ­րաի­նա­յին ա­ջակ­ցե­լուն: Այ­սինքն, Ուկ­րաի­նա­յին խոս­տաց­ված 90 մի­լիար­դի հար­ցը շա­րու­նա­կե­լու է մնալ առն­վազն օ­դից կախ­ված:

Ու այս ա­մե­նի հետ մեկ­տեղ, Կիե­ւում նոր աղ­մուկ է ա­ռա­ջա­ցել: Օ­րերս Զե­լենս­կին սպառ­նում էր ա­ռե­ւան­գել Լու­կա­շեն­կո­յին, թե իբր Բե­լա­ռու­սը ռազ­մա­կան դիր­քեր եւ մո­տե­ցում­ներ է ստեղ­ծում ուկ­րաի­նա­կան ուղ­ղութ­յամբ: Թե­ման ծաղ­կեց­րեց Զե­լենս­կու թի­մա­կից­նե­րից` Ուկ­րաի­նա­յի նախ­կին արտ­գործ­նա­խա­րար Կու­լե­բան` պնդե­լով, որ բե­լա­ռուս­նե­րը ներ­կա­յումս «ու­ժե­ղաց­նում են ի­րենց օ­դա­յին պաշտ­պա­նութ­յու­նը՝ պատ­րաստ­վե­լով հրթիռ­ներ կամ ա­նօ­դա­չու թռչող սար­քեր ար­ձա­կել Ուկ­րաի­նա­յի ուղ­ղութ­յամբ»: Մի խոս­քով` Բե­լա­ռու­սը պատ­րաստ­վում է երկ­րորդ ճա­կատ բա­ցել Ուկ­րաի­նա­յում:

­Սա, ի­հար­կե, կա­րող է նաեւ ըն­դա­մե­նը քա­րոզ­չա­կան շոու լի­նել` ի­րա­նա­կան պա­տե­րազ­մի ֆո­նին ինչ­–որ սկան­դա­լա­յին պատ­մութ­յուն­նե­րով Ուկ­րաի­նա­յի վրա ու­շադ­րութ­յուն հրա­վի­րե­լու հա­մար: Բայց ժա­մա­նակ­ներն այն­քան «տա­րօ­րի­նակ» են դար­ձել, որ նաեւ այս վար­կա­ծի ի­րա­կան լի­նե­լը չպետք է բա­ցա­ռել: Մեծ հաշ­վով, հի­մա նման ռազ­մա­կան ի­րա­վի­ճակ է: Ուկ­րաի­նա­կան ու­ժե­րը փոր­ձե­ցին մեկ­–եր­կու ա­միս տար­բեր հա­կա­հար­ձա­կում­ներ ի­րա­կա­նաց­նել, ո­րի արդ­յուն­քը, ինչ­պես նաեւ Կիե­ւում են բա­ցա­հայտ խոս­տո­վա­նում, հիմ­նա­կա­նում խո­շոր կո­րուստ­նե­րը ե­ղան: Փո­խա­րե­նը ռու­սա­կան ու­ժե­րը շա­րու­նա­կում են պատ­րաստ­վել գա­րուն­–ա­մա­ռա­յին կոմ­պա­նիա­յին եւ, դա­տե­լով ե­ղա­նա­կա­յին պայ­ման­նե­րից (Ուկ­րաի­նա­յում գե­տինն ար­դեն չո­րա­նում է) եւ գործ­նա­կա­նում ողջ ռազ­մա­ճա­կա­տով մեկ` Սու­միի գո­տուց մին­չեւ Զա­պո­րո­ժիե տի­րող ակ­տի­վութ­յու­նից, ռու­սա­կան ու­ժերն ար­դեն գրե­թե պատ­րաստ են մեծ հար­ձակ­ման: Ու ե­թե այս ան­գամ հե­տե­ւի նաեւ Բե­լա­ռու­սի ուղ­ղութ­յու­նից հար­վա­ծը, ա­պա, նաեւ հաշ­վի առ­նե­լով ուկ­րաի­նա­կան վեր­ջին կո­րուստ­նե­րը, ա­րեւմտ­յան օգ­նութ­յան էա­կան կրճա­տում­նե­րը, պա­տե­րազ­մը կա­րող է շատ ա­րագ տեմ­պե­րով գնալ դե­պի հան­գու­ցա­լուծ­ման: Ա­մեն դեպ­քում, Մոսկ­վա­յի հա­մար այս պա­հը «հնա­րա­վո­րութ­յան պա­տու­հան» է: Մի կող­մից, ներ­քին տնտե­սա­կան խնդիր­ներն են ար­դեն հրա­մա­յում ա­րա­գաց­նել պա­տե­րազ­մը: Մ­յուս կող­մից, քա­նի դեռ ԱՄՆ–ն ու Եվ­րո­պան գզվռտո­ցի մեջ են, չի կա­րե­լի ա­ռի­թը ձեռ­քից բաց թող­նել:

­Կարճ ա­սած, կա ուկ­րաի­նա­կան պա­տե­րազմն ա­րա­գո­րեն ա­վար­տե­լու ի­րա­կան շանս: Մ­նա­ցած հար­ցե­րում բան չի փոխ­վում. Ռու­սաս­տա­նը, ինչ­պես պատ­մութ­յունն է հու­շում, Ուկ­րաի­նա­յից հե­տո ան­մի­ջա­պես ուղղ­վում է դե­պի Հա­րա­վա­յին Կով­կաս, ա­պա միայն Կենտ­րո­նա­կան Ա­սիա: Ա­ռա­վել եւս, որ կով­կաս­յան ուղ­ղութ­յամբ շարժն այս դեպ­քում նաեւ Ի­րա­նի թի­կուն­քը պա­հե­լու ի­մաստն ու­նի: Ե­թե ստաց­վի, դա կդառ­նա մեծ խա­ղի վեր­ջը:

Այս թեմայով «Ահեղ դատաստանի» ձմեռ է գալիս. Ուկրաինական պաշտոնյա Ուկրաինական աղբյուրների տարածել են ռուսական «Գերան-5» հրթիռային անօդաչուի թռիչքի եւ թիրախի խոցման կադրերը (Տեսանյութ) Ռուսական բանակը կարող է մտնել Զապորոժե այս ձմռանը. Ուկրաինական հրամանատար ՀՐԱՏԱՊ. ԴՕԿ կուսակցության պատվավոր նախագահ Վարդան Ղուկասյանի հայտնի փաստաբանը հայտարարությամբ է հանդես եկել Դմիտրի Մեդվեդևը իսկապես վախեցրել է եվրոպացիներին. Ուկրաինական գնդապետ