Ուկրաինական պատերազմը դեռ որքա՞ն է շարունակվելու
ՎերլուծությունԱյսպիսով, Փաշինյանը փորձում է համոզել, թե հայկական երկաթուղու կոնցեսիոն պայմանագիրը Ռուսաստանից ուզում է վերցնել` բացառապես ռուսական պատժամիջոցների հետ կապված: Այսինքն, որ քանի դեռ հայաստանյան երկաթուղային համակարգը կառավարում են ռուսները, դրանից օգտվել ցանկացող չի լինի:
Այդպես է, թե` ոչ, դեռ հարցի մի կողմն է: Մյուս կողմն էլ այն է, թե ինչո՞ւ է Փաշինյանն այդքան վստահ, որ այն պահին, երբ հայաստանյան երկաթուղային համակարգը ի զորու կլինի բեռները ընդունել դրսից, այդ պատժամիջոցները դեռ օրակարգում կլինեն:
Պատժամիջոցները հիմնականում պայմանավորված են ուկրաինական պատերազմով, եւ հայտարարությունը, որն օրերս հնչեցրեց Թրամփը, թերեւս նոր տրամաբանություն է առաջ բերում այդ մասին: Այն է` ըստ ԱՄՆ նախագահի ուղիղ խոսքի` հավատում ենք, թե` ոչ, մեկ է, ուկրաինական հակամարտությունը շատ շուտ հանգուցալուծման է հասնելու: Եվ ասել, թե սա ընդամենը զուտ «թրամփյան ոճով» հերթական հայտարարությունն է, երբ մի քանի ժամ անց հնարավոր է միանգամայն հակառակն ասել, երեւի այդքան էլ տեղին չէ: Հաշվի առնելով, որ սա ամենեւին էլ միակ ազդակը չէ, որ ռուս–ուկրաինական բանակցությունների հերթական փուլ է սկսվելու, որը կարող է կոնկրետ հանգուցալուծման այս անգամ հասնել: Հոկտեմբերին սպասվող նոր բանակցությունների մասին ավելի վաղ խոսել է նաեւ Զելենսկին, ասենք Մոսկվան եւս չի բացառում նոր հանդիպումների հնարավորությունը:
Մյուս կողմից, նախօրեին պետքարտուղար Ռուբիոն, ի հակասումն Թրամփի լավատեսության, հայտարարեց. «Այս պահին, կարծես թե, բանակցային կարգավորման հեռանկար չկա»: Բայց նաեւ վստահեցնելով, որ ԱՄՆ–ն պատրաստ է շարունակել իր միջնորդությունը: Ասենք, Կրեմլը կարծում է, որ Ուկրաինայում հակամարտության խաղաղ կարգավորման որեւէ նշան դեռ չի տեսնում: Դմիտրի Պեսկովի խոսքով` Մոսկվան կարծում է, որ կարգավորումը պետք է լինի համապարփակ. Ռուսաստանը դժգոհ է մեկուսացված եւ մասնատված միջոցառումներից։ Ապագա համաձայնագրերը պետք է երաշխավորվեն «սերունդների համար»:
Կարճ ասած, այն ընթացքը, որը ցանկալի կլիներ Մոսկվայի համար, իրականում էլ այս պահին տեսանելի չէ: Ավելին, փոխադարձ հարվածները, որոնք այս օրերին իրար հասցնում են կողմերը, վկայում են, որ էսկալացիայի մակարդակը միայն ավելանում է: Սակայն հենց սա է, որ բոլոր քաղաքական հայտարարությունները կարող է գլխիվայր շրջել:
Վերջին շաբաթներին, այսպես ասենք, «նոր ուղղվածության» հարվածները, որոնք սկսել են հասցնել ռուսները, կարող է Կիեւի բոլոր պատկերացումներում արմատական փոփոխություններ առաջացնել: Խոսքը նախ` դնեպրյան կամուրջների մասին է, ապա նաեւ` Ուկրաինայի արտաքին սահմանակետերի, ինչը գումարվեց սեւծովյան նավահանգիստները փակելու գործընթացին: Վերջապես, որ ոչ պակաս էական է, էներգետիկայից զատ, ռուսները սկսել են ամենօրյա ռեժիմով զրոյացնել ուկրաինական կապի եւ թվային ծառայությունների համակարգը, այդ թվում` ինտերնետ կապի, որի հիման վրա էլ գործում է ուկրաինական ողջ պաշտպանողական եւ հարձակողական (անօդաչուներ եւ այլն) համակարգերը: Դրան էլ գումարած ռազմաճակատներում առկա վիճակը, եւ ստացվում է մի իրողություն, երբ Կիեւն ու մյուս խոշոր քաղաքները պարզապես կարող են դատարկվել: Այսինքն, եթե մոբիլիզացիոն ռեսուրսներն այս պահին դեռ ինչ–որ կերպ աշխատում են, ապա դժվար է ասել, թե ասենք մեկ ամսից այս ուղղությամբ ինչ փաստի առաջ կարող են կանգնել ուկրաինական իշխանությունները:
Այսինքն, պատերազմը հնարավորինս երկար ձգելու արեւմտյան մեխանիզմները, որոնք մասամբ կառուցված էր ռուսներին արհեստականորեն պարտադրված «տաբուների» վրա, արդեն փաստացի չեն գործում: Ըստ այդմ էլ, չկա այն երաշխիքը, թե այս իրավիճակում անգամ մեկ ամսից որտեղ է լինելու ռուսական բանակը: Եթե դրան էլ ավելանում է այն էներգետիկ ճգնաժամը, որը դեռ միայն խորանում է Արեւմուտքում, ապա հասնում ենք մինչ այս դեռ չտեսնված կետին, երբ Եվրոպայի համար պատերազմի հետագա ձգձգումը սկսում է ճգնաժամային դառնալ, պատկերավոր ասած, «ամենօրյա ռեժիմով»: Այսինքն, որ ձմռան մոտենալու հետ, բանակցային լուծումը կարող է դառնալ ավելի պահանջված, գոնե դա կարելի է ենթադրել:

