«Իրավունք» թերթի տպագիր համարներ

Իրանը պատրաստվում է նոր պատերազմի

Միջազգային

Իրանը պատրաստվում է նոր պատերազմի։ Այս անգամ հետևանքները կարող են բոլորովին այլ լինել։ Այս մասին գրում է ԻՀՊԿ-ին մոտ կանգնած փորձագիտական աղբյուրը.

«Դատելով զարգացումներից՝ մենք մոտենում ենք Իրանի, ԱՄՆ-ի և Իսրայելի միջև ևս մեկ լուրջ բախման։ Սակայն, կարծում եմ, որ հաջորդ պատերազմը չի լինի նախորդի կրկնությունը։ Եվ սա միայն Թեհրանի ռազմական կարողությունների հարց չէ։

Այսօր ամենակարևոր հարցերից մեկը Իրանի միջուկային ծրագրի ապագան է։ Թեհրանում ավելի ու ավելի է քննարկվում նախորդ մոտեցման հիմնարար վերանայման հնարավորությունը։ Եթե ԱՄՆ-ն և Իսրայելը կրկին հարվածեն Իրանին, հաջորդ քայլը կարող է լինել Միջուկային զենքի չտարածման մասին պայմանագրից դուրս գալը և հետագայում սեփական միջուկային զենքի մշակմանը անցնելը։

Եվ սա, բնականաբար, հարց է առաջացնում՝ ո՞րն է Իրանի շարունակական պարտավորությունների կատարման և սահմանափակումների համաձայնության իմաստը, եթե միջազգային մեխանիզմները չեն ապահովում նրա միջուկային օբյեկտների անվտանգությունը։

Իմ կարծիքով, Ռուսաստանի և Չինաստանի օգնությամբ Վաշինգտոնին կփոխանցվի Թեհրանի դիրքորոշումը, որ հետագա ցանկացած զիջում կարող է լինել միայն շրջելի։ Իրանը չի մտադիրվում ավելի թուլացնել իր կարողությունները և հետագայում բախվել մեկ այլ հարձակման սպառնալիքի։

Ավելին, ուշագրավ է ԱԷՄԳ-ի ներկայիս ստուգման մեխանիզմը վերանայելու առաջարկը։ Սա ենթադրում է միայն Ռուսաստանի և Չինաստանի ստուգողների մուտքի թույլտվություն իրանական օբյեկտներ, որոնք այնուհետև համապատասխան զեկույցներ կներկայացնեն գործակալությանը։ Սա փաստացի կնշանակեր նոր ստուգման մեխանիզմի ստեղծում։

Սակայն միջուկային հարցը տեղի ունեցողի միայն մեկ կողմն է։

Նույնքան լուրջ փոփոխություններ են վերաբերում Իրանի ռազմական ռազմավարությանը։ Նոր հակամարտության տարբեր սցենարներ արդեն քննարկվել են, և համապատասխան ծրագրեր են պատրաստվում իրականացման համար։ Եվ ես հատկապես ուշադրություն կդարձնեի տարածաշրջանի այն պետություններին ուղղված նախազգուշացումներին, որոնք կարող են իրենց ենթակառուցվածքները տրամադրել ամերիկյան և իսրայելական գործողությունների համար։

Նախորդ բախման ժամանակ Թեհրանը որոշակի զսպվածություն ցուցաբերեց հարևան երկրների նկատմամբ։ Այնուամենայնիվ, սխալ կլինի ակնկալել, որ այս մոտեցումը կպահպանվի հաջորդ պատերազմում։ Իրանը ուշադիր հետևում է, թե ով է օգնում հնարավոր հարձակման նախապատրաստմանը, և նոր հակամարտության դեպքում անմիջականորեն ներգրավված պետությունների համար հետևանքները կարող են զգալիորեն ավելի լուրջ լինել։

Իրանի հրթիռային ուժերի և օդային պաշտպանության վիճակը արժանի է հատուկ ուշադրության: Նախորդ պատերազմի փորձը թույլ տվեց մեզ բացահայտել թույլ կողմերը, վերանայել մարտավարական որոշումները և ամրապնդել առկա կարողությունները: Հետևաբար, Իրանի ներկայիս ներուժը գնահատելը միայն անցյալի դիմակայության արդյունքների հիման վրա սխալ կլինի:

Չպետք է մոռանալ նաև հնարավոր պատերազմի աշխարհագրության մասին: Այն այլևս կարող է չսահմանափակվել Իրանի օդային տարածքով: Իրաքն ու Սիրիան նույնպես կարող են դառնալ հակամարտության կարևոր տարածքներ՝ զգալիորեն բարդացնելով ռազմական գործողությունները:

Ես չեմ բացառում, որ ԱՄՆ-ն և Իսրայելը կփորձեն նոր արշավ սկսել՝ արագ արդյունքի ակնկալիքով: Սակայն պատերազմ սկսելը և հայտարարված նպատակներին հասնելը բոլորովին այլ խնդիրներ են:

Սա, իմ կարծիքով, Վաշինգտոնի և Թել Ավիվի հիմնական խնդիրն է: Նրանք կարող են սկզբում հույսը դնել ռազմական գերազանցության վրա, բայց հետագա զարգացումները կարող են շատ ավելի հեռու գնալ իրենց նախնական ծրագրից:

Եթե Իրանը իսկապես վերանայի իր միջուկային քաղաքականությունը և միաժամանակ ընդլայնի իր ռազմական արձագանքի մասշտաբները, հետևանքները կազդեն ոչ միայն Մերձավոր Արևելքի, այլև միջազգային անվտանգության համակարգի վրա որպես ամբողջություն։

Հետևաբար, այսօր հարցն այլևս պարզապես այն չէ, թե արդյոք նոր պատերազմ կսկսվի։ Շատ ավելի կարևոր է, թե արդյոք դրա հրահրողները կկարողանա՞ն վերահսկել իրենց սեփական որոշման հետևանքները»։

Նեոնացիզմի փաստաբան «կատակասեր» Սարիկը ՇՆՈՐՀԱՎՈՐԱՆՔ Տեղի ունեցավ ՍԻՄ կուսակցության 29-րդ համաժողովը ՑԱՎԱԿՑԱԿԱՆ ՈՒՂԻՂ․ Ի՞նչ ճանճ է կծել Նիկոլին․ Հայկ Բաբուխանյան Նիկոլի Արցախից հրաժարվելը տեղի ունեցավ Եվրամիության , հատկապես Ֆրանսիայի, ճնշման ներքո Ամենագաղափարական ընդդիմությունը մենք ենք․ Հայկ Բաբուխանյան ՈՒՂԻՂ. Նիկոլը յավաշ֊յավաշ ու կհանձնի Հայաստանը. Հայկ Բաբուխանյան Սա պատերազմ է հայ հավատացյալ ժողովրդի դեմ․ Հայկ Բաբուխանյան Քոչարյանական դաշինքը ոտնահարում է ոչ միայն Ղրիմի, այլեւ Արցախի իրավունքը Սրանից ավել էլ ի՞նչ անեն, հոգևորականներին կախե՞ն ծառից, գնդակահարե՞ն նրանց․ Հայկ Բաբուխանյան Ժողովուրդ ջան, մեր երկիրը մազից է կախված, եկեք փորձենք փրկել․ Հայկ Բաբուխանյան Ժողովուրդը պետք է որոշի՝ ուզում է մնալ ԵԱՏՄ-ում, թե՞ գնալ Եվրամիություն․ Բաբուխանյան Եթե Փաշինյանը դավաճանա, ինչի՞ եք իր հետ նույն սեղանի շուրջ նստում․ Բաբուխանյան (տեսանյութ) ՀՀ-ում ստորագրահավաք է սկսվել արտաքին քաղաքական հարցով հանրաքվե անցկացնելու համար Պաշտպանենք Անկախության հռչակագրի յուրաքանչյուր տառը․ Հայկ Բաբուխանյանի կոչը կուսակցություններին Ինչ նոր իրական ընդդիմություն է ձեւավորվում ԱԺ-ից դուրս․ Բաբուխանյանը փակագծեր է բացում Հայաստանի ապագան որոշվելու է ոչ թէ ԱԺ-ում, այլ հանրաքվեով. Հայկ Բաբուխանյան Ուղիղ. Նիկոլը նորից ստացավ իր երազած ընդդիմությունը. Հայկ Բաբուխանյան ՈՒՂԻՂ. Ընդդիմության մանդատապաշտությունը Ծառուկյանին հետապնդելու ժամանա՞կ է բռնում․ Բաբուխանյան Ընտրության արդյունքները Փաշինյանի հետ պայմանավորվածության հետևանք է, կամ էլ՝ անգրագիտության ՈՒՂԻՂ. Առանց փողոցային պայքարի` ՍԴ դիմելը Նիկոլի օգտին էր. Հայկ Բաբուխանյան Այս ընտրություններում պարտվեցին բոլորը. Հայկ Բաբուխանյան Տեղի ունեցավ ՍԻՄ կուսակցության երիտասարդական թեվի ակտիվի հավաքը Ինչու մենք չենք կարող այսօր տոնել Շուշիի ազատագրումը